Praca w gabinecie koncentruje się wokół czterech grup nieprawidłowości rozwoju dziecka:
W zakresie rozwoju ruchowego:
- niezręczność manualna
- niezręczność ruchowa całego ciała
- zaburzenia lateralizacji.
W zakresie funkcji poznawczych:
- odchylenie w percepcji wzrokowej
- odchylenie w percepcji słuchowej
- odchylenie w rozwoju mowy i myślenia.
Zakresie rozwoju emocjonalno-uczuciowego:
- przejawy infantylizmu
- przejawy zahamowania w zachowaniu.
Zakresie dynamiki procesów nerwowych:
- nadpobudliwość psychoruchowa
- obniżona pobudliwość.
zaburzeń rozwoju ruchowego (lateralizacji), niezręczność ruchowa całego ciała,
niezręczność manualna,
- zaburzeń funkcji poznawczych (zaburzenia percepcji wzrokowej, zaburzenia percepcji
słuchowej, zaburzenia funkcji poznawczych),
- zaburzeń rozwoju emocjonalno-uczuciowego,
- zaburzeń dynamiki procesów nerwowych (nadpobudliwość psychoruchowa).
Praca profilaktyczno - terapeutyczna odbywa się także w grupach, w których systematycznie
prowadzone są zajęcia Metodą Dobrego Startu. Do realizacji działań profilaktycznych
i kompensacyjno– terapeutycznych wykorzystujemy także:
1. Terapię przez sztukę,
2. Bajkę terapeutyczną,
3. Techniki relaksacyjne ( np. wg Anny Pollender)
4. Trening twórczej wizualizacji,
5. Elementy Metody Dennisona
6. Gry dydaktyczne,
7. Metodę Knill’ów,
8. Terapię sensoryczną,
9. Manipulację.
Terapia pedagogiczna pełni funkcje: - stymulującą rozwój uczniów, - profilaktyczną, wobec grożącym niepowodzeniom szkolnym, - korektywną w odniesieniu do wszelkich nieprawidłowości. - wyrównawczą wobec zaistniałych problemów dydaktycznych,M. Bogdanowicz wyróżnia takie formy terapii: • Terapia psychomotoryczna • Usprawnia jednocześnie funkcje psychiczne i ruchowe, które uczestniczą w procesie czytania oraz ich współdziałanie.• Terapia psychodydaktyczna • Ćwiczy czynności nabyte w toku nauczania, na przykład czytanie. • Psychoterapia • Leczenie zaburzeń emocjonalnych.W podobny sposób terapię pedagogiczną pojmuje E. Gruszczyk-Kolczyńska, która przez pracę dydaktyczno – wyrównawczą rozumie "interwencję wychowawczą w postaci terapii wychowawczej, realizowaną w układzie terapeuta (psycholog, pedagog) – dziecko, mające na celu wyrównanie dysharmonii rozwojowych oraz braków w wiadomościach i umiejętnościach w takim stopniu aby zapewnić dziecku prawidłowe funkcjonowanie w sytuacjach szkolnych". H. Spionek proponuje stosować wszystkie formy terapii równocześnie, gdyż "jedynie wszechstronne ćwiczenia zaburzonych funkcji na wszelkim dostępnym materiale i we wszystkich możliwych czynnościach przyczyniają się do przezwyciężania trudności szkolnych". Aby proces terapeutyczny przebiegał prawidłowo należy trzymać się określonych zasad. Oczywiście jako działalność dydaktyczna musi uwzględniać zasady dydaktyki ogólnej, metodyki nauczania oraz specyfikę pracy z dzieckiem o nieharmonijnym rozwoju, jego warunki rozwojowe, możliwości poznawcze i potrzeby. Najważniejsze zasady obowiązujące w terapii obowiązują to:Zasada indywidualizacji środków i metod oddziaływania korekcyjnego: musi być bezwzględnie respektowana w pracy z dziećmi o zaburzonym rozwoju. Dzieci z fragmentarycznymi zaburzeniami rozwoju wymagają dodatkowej pomocy w postaci indywidualnego oddziaływania pedagogicznego. Jest to spowodowane tym, że możliwości percepcyjne uniemożliwiają efektywne uczenie się w nauczaniu masowym. Stwarza to konieczność indywidualnego programowania zajęć korekcyjnych, dostosowania środków, metod dydaktycznych i wychowawczych do indywidualnych możliwości konkretnego dziecka. Indywidualizacja musi być także stosowana w czasie zajęć zespołowych. Polega ona na kontrolowaniu przebiegu i wyników pracy dziecka, pomaganiu mu w przezwyciężaniu trudności oraz stosowaniu odpowiednich zabiegów wychowawczych i psychoterapeutycznych. Jest to niezbędny warunek, aby osiągnąć zamierzone rezultaty i zrealizować indywidualne cele terapeutyczne
Metody1. Praca indywidualna i grupowa: jednolita lub zróżnicowana2. Gry i zabawy dydaktyczne3. Metody i zabawy logopedyczne4. Metoda graficzna H. Tymichowej 5. Metoda Dobrego Startu.( 'Piosenki do rysowania' i 'Od piosenki do literki' M. Bogdanowicz)6. Program rozwijający percepcje wzrokową 'Wzory i obrazki'; Frostig M., Horn D. 7. Program stymulacji rozwoju językowego dzieci 6-letnich. G. Krasowicz- Kupis 8. Sylabowa metoda nauki czytania w opracowaniu J Jastrząb 9. Kinezjologia edukacyjna P. Dennisona 10. Metoda W. Sherborne, 11. Ćwiczenia relaksacyjne12. Metoda pozytywnych wzmocnień.13. BajkoterapiaŚrodki dydaktyczne:1. Karty pracy (tematyczne o różnym stopniu trudności).2. Gry planszowe, karty dydaktyczne, puzzle, domina, lotta obrazkowe, memory, karty do gry typu „Piotruś”.3. Układanki geometryczne, patyczki, liczydła4. Obrazki do ćwiczeń w mówieniu, wyszukiwaniu różnic, określaniu kolejności zdarzeń, materiały do ćwiczeń logopedycznych (lusterka, rurki, itp.)5. Zestaw ćwiczeń do rozwijania percepcji wzrokowej(opracowanie własne) oraz rozwijania myślenia, pamięci (zbiory własne)6. Materiały do ćwiczeń graficznych kształtujących proces analizy i syntezy wzrokowej, słuchowej oraz koordynacji wzrokowo- ruchowej- Zofii Pietrzak- Stępkowskiej, Krystyny Poręby7. Zestaw pomocy do opracowania J. Baran „Terapia zabawą”8. „Będę mówić, czytać i pisać poprawnie. Materiały obrazkowo- literowe dla dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym.” Barbara Sawicka, Dorota Warczak- Wyszyńska 9. „Świat sześciolatka. Chce dobrze czytać. Ćwiczenia wspomagające naukę czytania i pisania dla dzieci sześcioletnich” Barbara Bieleń, Grażyna Trzeciak 10. Bajki terapeutyczne11. Program komputerowy „Porusz umysł”, „Królik Bystrzak dla Przedszkolaka”, „Ćwiczenia logopedyczne”Ewaluacja:1. Badanie poziomu analizy i syntezy słuchowej testem I. Styczek 2. Badanie poziomu analizy i syntezy wzrokowej zestawem figur geometrycznych H. Spionek, pisanie wzorów literopodobnych, oraz składanie obrazka z części.3. Badanie umiejętności matematycznych4. Analiza prac, wytworów dzieci5. Ankieta dla rodziców 6. Notatki z prowadzonych w trakcie pracy obserwacji oraz przeprowadzonych z dziećmi rozmów
Blok ćwiczeń słuchowych
· słuchanie odgłosów ciszy
· słuchanie szeptów w ciszy - rozumienie słów wypowiedzianych
· słuchanie poleceń mówionych szeptem w ciszy i wykonanie ich ze zrozumieniem
· skakanie rytmów na prawej nodze (do przodu, do tyłu, w prawo, w lewo)
· skakanie rytmów na lewej nodze (do przodu, do tyłu, w prawo, w lewo)
· wystukiwanie, wyklaskiwanie rytmów wg wzorów graficznych
· wysłuchiwanie rytmów i tworzenie ich wzorów graficznych
· wyrazy w wyrazach
· wyrazy o tym samym znaczeniu
· wyrazy przeciwstawne
· dobieranie wyrazów rymujących się
· ile sylab jest w wyrazie, ile liter, ile głosek
· na jaką głoskę zaczyna się wyraz
· na jaką głoskę kończy się wyraz
· mówienie sylabami ze zrozumieniem
· mówienie literami ze zrozumieniem
· rozróżnianie odgłosów
· sprzętów, zwierząt, ludzi, instrumentów, odgłosów miasta
· słuchanie tekstów - odpowiadanie na pytania
· słuchanie tekstów - konstruowanie pytań
Blok ćwiczeń wzrokowych
· taki sam element - konkrety
· taki sam element - figury geometryczne, kształty, wzory
· narysuj tak samo - konkrety, kształty
· układanie elementów wg wzoru (rodzaj puzzli - rozcinamy obrazek, rodzaj rytmu elementy powtarzają się logicznie, dziecko układa lub rysuje)
· ćwiczenia grafomotoryczne
· współrzędne
· wykreślanki tematyczne
· rymowanki - dobieranie wyrazów rymujących się
· taka sama litera - trudne litery
· taka sama sylaba - metoda 18 struktur wyrazowych
· taki sam wyraz - metoda 18 struktur wyrazowych
· łączenie sylab w wyrazy, łączenie sylab w zdania - metoda 18 struktur wyrazowych
· znajdowanie jednego słowa na kartce książki przewracając karty płynnym ruchem
· wodzenie wskaznikiem po linijce tekstu (linijka po linijce ruchem płynnym) z zauważeniem jednego słowa ze zrozumieniem
· rozumienie tekstu czytanego samodzielnie - odpowiadanie na pytania
· rozumienie tekstu czytanego samodzielnie - konstruowanie pytań
Ćwiczenia językowe i wyobraźni
· opis przedmiotów widzianych cały czas (werbalnie potem opisowo)
· opis przedmiotów widzianych określony czas (werbalnie i opisowo)
· opis przedmiotów wyobrażonych (werbalnie i opisowo)
· opis sytuacji widzianych (werbalnie i opisowo)
· opis sytuacji wyobrażanych (werbalnie i opisowo)
· tworzenie skojarzeń bezpośrednich do zadanego wyrazu (werbalnie, opisowo)
· tworzenie skojarzeń pośrednich (werbalnie i opisowo)
· zakreślanie skojarzeń
· łańcuchy skojarzeń (werbalnie i grafomotorycznie)
· wyrazy z wyrazu
· napisz (powiedz) maksymalnie wiele wyrazów zaczynających się głoską ...
· powiedz (napisz) maksymalnie wiele wyrazow kończących się na głoskę ...
· podajemy wyraz np. RADIO dziecko podaje wyraz na każdą literę wyrazu (zapisujemy) - wersja słuchowa trudniejsza
· podajemy x wyrazów - dziecko z pierwszych liter tych wyrazów układa wyraz (wersja słuchowa trudniejsza)
· podajemy x wyrazów - dziecko z ostatnich liter tych wyrazów układa wyraz (wersja słuchowa trudniejsza)
· podajemy x wyrazów - dziecko z pierwszych sylab tych wyrazów układa wyraz (wersja słuchowa trudniejsza)
· podajemy x wyrazów - dziecko z ostatnich sylab tych wyrazów układa wyraz (wersja słuchowa trudniejsza)
· podaję 5 (7 lub więcej) skojarzeń do wyrazy który dziecko ma odgadnąć (wersja słuchowa trudniejsza)
· podaję wyraz do którego dziecko dobiera samo skojarzenia
· ile głosek ma wyraz? (słuchowo trudniej)
· ile liter ma wyraz? (słuchowo trudniej)
· ile głosek E występuje w wyrazie ....... (słuchowo trudniej)
· ile liter B występuje w wyrazie ....... (słuchowo trudniej)
· z ilu sylab składa się wyraz ....... (słuchowo trudniej)
· dopasowywanka - dopasowanie słowa do jego obrazu graficznego
· magia liter
· rozsypane sylaby - układanie wyrazów
· rozsypane wyrazy - układanie zdań
· łączenie sylab w wyrazy - wg 18 struktur wyrazowych
· krótkie wypracowania na zadany temat
· pisanie po śladzie - głośne wg 18 struktur wyrazowych
· wzory grafomotoryczne
· pisanie wg wzoru - głośne wg 18 struktur wyrazowych
· rozsypane sylaby wg 18 struktur wyrazowych - głośne czytanie, pisanie i znajdowanie takich samych sylab
· rozsypane wyrazy wg 18 struktur wyrazowych - głośne czytanie, pisanie i znajdowanie takich samych wyrazów
Ćwiczenia usprawniajace pamięć
· kolory w pamięci
· figury w pamięci
· rzeczowniki w pamięci
· litery w pamięci
· liczby w pamięci
· wyrazy w pamięci
· kołki pamięciowe
· znikający element (konkretny) dziecko patrzy 2 min. (stopniowo skracamy czas zapamiętywania)
· znikający element (elementy abstrakcyjne, figury inne elementy) dziecko patrzy 2 min. (stopniowo skracamy czas zapamiętywania)
Ćwiczenia koordynacji wzrokowo-ruchowej i koncentracji uwagi
· ćwiczenia naprzemienne w pozycji leżącej
· ćwiczenia naprzemienne w pozycji stojącej
· znak nieskończoności - ósemka alfabetyczna
· ...
subo