<h1>Jak zmieni� strategi� 2 kroki w prz�d, 1 w ty�?</h1> <p>Na pewno znasz to uczucie, gdy czytasz co� i nagle �apiesz si� na tym, �e my�lisz o czym� zupe�nie innym. Nic nie rozumiesz z tekstu, wi�c wracasz i czytasz dany fragment ponownie. To zjawisko tzw. regresja, obni�a koncentracj� na tek�cie i burzy rytm czytania. Jak j� zlikwidowa� i przyspieszy� czytanie? </p> <p>Przypomnij sobie moment, kiedy ostatnio czyta�e� jaki� tekst, na przyk�ad ksi��k� lub d�u�szy artyku�. Wró� pami�ci� do tej chwili. Mo�e i Ty przypominasz sobie takie zjawisko. Czytasz sobie, czytasz i nagle chwytasz si� na tym, �e od d�u�szej chwili my�lisz o czym� zupe�nie innym ni� tekst. My�li kr��� mo�e wokó� spraw zwi�zanych z wydarzeniami danego dnia, mo�e czekasz na telefon i zastanawiasz si�, kiedy wreszcie zadzwoni albo wyobra�asz sobie, co za chwil� zjesz na kolacj�. W ka�dym razie my�lisz o wszystkim, tylko nie o tym, co czytasz. Je�li Twoje my�li s� daleko od tekstu to gwa�townie spada poziom jego zrozumienia i zapami�tania. Jednym s�owem �apiesz si� na tym, �e nic nie rozumiesz.</p> <h4 style="text-align: center;">Co robisz w momencie, gdy u�wiadomisz sobie, �e nie rozumiesz czytanego tekstu?</h4> <p style="text-align: center;"><img alt="" src="http://synergia.alpha.pl/grafiki/artykuly/regresja.jpg"></p> <p style="text-align: left;">Odpowied� jest prosta: wracasz i czytasz dany fragment jeszcze raz od pocz�tku. Jest to kolejna z przeszkód czytania tradycyjnego zwana regresj�. Nawyk ten znacznie obni�a tempo czytania i powoduje spadek koncentracji na tek�cie.</p> <h4 style="text-align: center;">Czym jest tak naprawd� regresja?</h4> <p style="text-align: left;">Regresja, czyli <b>wsteczne ruchy oczu</b> (wsteczne fiksacje) stanowi� nieod��czny element czytania analitycznego i przy pewnych tekstach (trudne teksty naukowe, matematyka, fizyka) s� potrzebne i rzadko komu udaje si� je wyeliminowa�.</p> <p style="text-align: left;">W badaniach ruchów oczu wyodr�bniono kilka zasadniczych uk�adów regresji:</p> <p style="text-align: left;"><u>Regresja mimowolna</u> to:<br> 1. Wsteczny ruch oka przystosowuj�cy wzrok do pocz�tku nowego wiersza.<br> 2. Ruchy koryguj�ce oka, przy przekroczeniu zakresu pola widzenia.</p> <p style="text-align: left;">S� to ruchy mimowolne, naturalne i pozostaj� poza �wiadom� kontrol� czytelnika. Zdarzaj� si� zwykle na pocz�tku wiersza i ich celem jest skorygowanie niedok�adnej percepcji.</p> <p style="text-align: left;"><u>Regresja celowa</u> to:<br> 3. Wsteczny ruch oka w celu weryfikacji (powtórne czytanie, by przypomnie� sobie tre��).<br> 4. Ruch wsteczny w celu analizy wyra�enia o niejasnym znaczeniu.<br> 5. Ruchy wsteczne w celu zbadania niezrozumia�ego kontekstu.</p> <p style="text-align: left;">S� to ruchy celowe, utrudniaj�ce zachowanie w�a�ciwego rytmu czytania. Zachodz� najcz�ciej w �rodku wiersza i s� spowodowane trudno�ciami w interpretacji. Czytelnik ma pe�n� �wiadomo�� tego rodzaju powrotów, cho� rzadko zdaje sobie spraw� z ich niekorzystnego wp�ywu na efektywno�� czytania.</p> <p style="text-align: left;">U osób wolno czytaj�cych obserwujemy cz�stsze zjawisko powrotów do raz przeczytanego tekstu ni� u osób szybko czytaj�cych. Osoby o niskim tempie czytania powracaj� <b>10-15 razy </b>w niewielkim tek�cie maj�cym ok. 100 s�ów! T�umacz� to ch�ci� lepszego przyswojenia materia�u, cho� praktyka wykazuje co� zupe�nie odwrotnego. Wolne czytanie wraz z regresj� zaburza rytm i tempo czytania, os�abia koncentracj�, zrozumienie oraz zapami�tanie tekstu.</p> <p style="text-align: left;">Przyczyn� regresji jest najcz�ciej <b>s�aba koncentracja</b> na czytanym tek�cie. Jest to zwi�zane mocno z nasz� technik� czytania. Czytamy za wolno i bez u�ycia wska�nika. Wyobra� sobie, �e czytaj�c tradycyjnie dostarczasz swojemu mózgowi informacje z tempem 3-5 razy wolniejszym ni� on pracuje. Nasz genialny organ nie jest jednak w stanie zwolni� i dlatego dostaj�c informacje w takim tempie, po prostu si� nudzi:) W momencie, gdy Twój mózg si� nudzi podczas czytania, zaczynasz my�le� o czym� zupe�nie innym. Oczy wprawdzie �ledz� tekst, ale proces widzenia nie jest zbie�ny z przetwarzaniem informacji.</p> <p style="text-align: left;">Je�li informacje s� przekazywane z tempem, w jakim dzia�a mózg, uboczne my�li nie pojawiaj� si� i utrzymujesz wysok� koncentracj� na tek�cie przez ca�y czas czytania.</p> <h4 style="text-align: center;">Wysoka koncentracja jest kluczem do efektywnego rozumienia i zapami�tywania.</h4> <p style="text-align: left;">Kolejn� przyczyn� regresji mog� by� <b>zak�ócenia zewn�trzne</b>, które zmniejszaj� poziom Twojej uwagi na tek�cie. Ka�dy ha�as (dzwoni�cy telefon, trza�ni�cie drzwiami, pukanie czy rozmowa) odrywa od czytania. Zm�czenie wzroku przy d�ugotrwa�ym siedzeniu nad ksi��k� powoduje pieczenie oczu i w konsekwencji ich zamykanie na d�u�ej. Przez to, wracaj�c do tekstu, cz�sto nie mo�emy znale�� ostatnio czytanego wersu i pojawia si� regresja.</p> <p style="text-align: left;">Podsumowuj�c, celowe wsteczne ruchy oczu powoduj� zaburzenie rytmu i tempa czytania, nisk� koncentracj� na tek�cie oraz jego ma�e rozumienie i zapami�tanie. Najwi�ksz� jednak wad� regresji jest strata czasu, który jest dla nas bezcenny.</p> <h4 style="text-align: center;">Jak skutecznie radzi� sobie z regresj�?</h4> <p style="text-align: left;">Aby skutecznie podnie�� jako�� swojego czytania warto wyeliminowa� lub ograniczy� do minimum nawyk regresji. Mo�na to zrobi� przez:</p> <ul> <li>wyzbycie si� l�ku przed niezrozumieniem,</li> <li>pozytywne nastawienie psychiczne</li> <li>u�ycie wska�nika do czytania.</li> </ul> <p style="text-align: left;">Najprostsz� metod� przyspieszenia czytania bez u�ycia jakichkolwiek technik i d�ugotrwa�ych treningów jest <b>u�ycie wska�nika</b> podczas czytania. Jako dzieci intuicyjnie u�ywali�my palca do czytania czuj�c, �e to pomaga p�ynnie prowadzi� oko po tek�cie. Potem zabroniono nam tego robi�, t�umacz�c, �e „du�e dzieci tak nie robi�”. Ach, jak�e wielka jest m�dro�� dzieci!</p> <p>Wska�nik nie tylko pomaga w utrzymaniu p�ynnego ruchu oka, powoduje rozlu�nienie, lecz tak�e nadaje czytaniu w�a�ciwy rytm i tempo. Czytaj�c ze wska�nikiem �atwiej wyeliminowa� regresj�, bo wska�nik b�dzie automatycznie kierowa� oko w przód nie w ty�. Po prostu ci�gnij wska�nik pod wersem, czytaj�c z komfortowym dla siebie tempem.<br> U�ywaj�c palca, d�ugopisu lub patyczka od szasz�yków (my tak robimy na kursie) jako wska�nika robisz milowy krok w kierunku szybszego czytania.</p> <p>Kolejny sposób uwolnienia si� od nawyku regresji to <b>wyzbycie si� l�ku</b> przed niezrozumieniem. Zanim powiesz: „tak, ale ja czytam bardzo trudne teksty” odpowiadam, �e warto sobie u�wiadomi� jedn� rzecz. Ka�dy tekst zawiera tzw. redundancj�, czyli nadmiar tre�ci potrzebnych do jego zrozumienia. Zazwyczaj zdania zaz�biaj� si� w taki sposób, �e informacj� z pierwszego zdania zostaje powtórzona w kolejnych. �adna z informacji nie pojawia si� w tek�cie tylko jeden raz. Zjawisko to u�atwia czytanie i chroni przed niezrozumieniem. W normalnym tek�cie redundancja si�ga ok. 70-75 %. Tekst taki dobrze si� czyta i wystarczy�oby czyta� co drugie s�owo, aby zachowa� prawid�owy odbiór.</p> <p>Aby radzi� sobie z trudnymi tekstami polecam czytanie wi�kszych fragmentów tekstu w ca�o�ci np. rozdzia�u i dopiero potem wracanie do niejasnych wyra�e� czy akapitów. Mózg bowiem potrzebuje najpierw szerszego obrazu, a potem zajmuje si� szczegó�ami. To tak z uk�adaniem puzzli. Najpierw patrzysz na obrazek, uk�adasz ramk� a potem dopiero uzupe�niasz szczegó�y.</p> <p>Warto tak�e zadba� o <b>przyjazne otoczenie</b> podczas nauki czy czytania. Ograniczenie ha�asów czy wy��czenie telefonu pomo�e w zachowaniu wysokiej koncentracji na tek�cie. Czas czytania powinien by� czasem dla nas i tylko dla nas. Pami�taj tak�e o przerwach, co 60- 90 minut lub nawet cz�ciej, je�li tego potrzebujesz. Czytaj i ucz si� zgodnie z prac� mózgu a efekty b�d� b�yskawiczne i sam zdziwisz si� jak przyjemnie i komfortowo si� czujesz.</p> <p>Regresja jest w <b>nawykiem</b>, dlatego mo�na j� zmieni�. Du�o zale�y od naszego nastawienia podczas czytania. Je�li mam przekonanie, �e mog� czyta� bez wracania i zachowa� du�e rozumienie to tak b�dzie. To jakie my�li towarzysz� Ci podczas czytania wp�ywa na to, jakie rezultaty osi�gasz. Przede wszystkim ufaj sobie i eksperymentuj do woli.</p> <p>-- </p> <p>Autor: Katarzyna Szafranowska</p> <p>Wi�cej interesuj�cych materia��w na temat rozwoju przeczytasz na stronie: <a href="http://synergia.org.pl/a/theta" target="_blank">http://synergia.org.pl</a></p>
tom99