Sterowniki programowalne PLC cz.4.pdf

(268 KB) Pobierz
39519534 UNPDF
A U T O M A T Y K A
Sterowniki programowalne PLC
Podstawy, część 4
Prze³¹cznik
bistabilny
Lampka
modu³u wejúciowego PLC. Lampka pod-
³¹czona jest do modu³u wyjúciowego.
Sterownik CPU nieustannie sprawdza
stany wejúÊ. Kiedy wykryje otwarty
prze³¹cznik na wejúciu I0.0, ustawia na
wyjúciu Q0.0 logiczne ì0î. Lampka po-
zostaje wy³¹czona. Po wciúiniÍciu prze-
³¹cznika na wyjúciu Q0.0 pojawia siÍ
logiczna ì1î, zapalaj¹ca øarÛwkÍ. Pro-
gram pracy sterownika w†postaci gra-
ficznej i†listingÛw przedstawiamy na
rys. 51 i † 52 .
PLC
Rys. 47.
Przyk³ady aplikacji
W³¹cznik
Aby wyjaúniÊ dzia³anie sterownika
programowalnego, wykorzystany zosta-
nie prosty uk³ad z†lampk¹ i†rÍcznym
prze³¹cznikiem. W†przyk³adzie przed-
stawionym na rys. 47 lampka jest wy-
³¹czona jeúli prze³¹cznik jest otwarty,
a†zapalona kiedy prze³¹cznik jest za-
mkniÍty.
Tab. 3. Zakresy przetwarzania sygnałów
analogowych przez moduły EM231 i 235.
Moduł wejść
Analogowy moduł
analogowych EM231
mieszany EM235
3 wejścia
3 wejścia
analogowe
analogowe
Zakresy
Zakresy
W†przedostatniej czÍúci
naszego kursu
przedstawiamy dwa proste
przyk³ady aplikacji
sterownikÛw PLC oraz
przybliøamy zagadnienia
zwi¹zane ze stosowaniem
analogowych wejúÊ i†wyjúÊ
w†systemach sterowania.
Prezentowane w†artykule
aplikacje wzbogacono
przyk³adami prostych
programÛw napisanych
w jÍzyku drabinkowym.
0..5VDC
unipo−
bipo−
Kontrolka
0..10VDC
larne
larne
0..20mA
0..50mV
±25mV
0..100mV
±50mV
0..500mV
±100mV
0..1V
±250mV
0..5V
±500mV
0..10V
±1V
0..20mA
±2,5V
±5V
Prze³¹cznik
Starter silnika
Kolejny, nieco bardziej zaawanso-
wany, przyk³ad wykorzystania sterow-
nika, to uk³ad uruchamiaj¹cy i†zatrzy-
muj¹cy silnik elektryczny. Schemat
z† rys. 53 ilustruje, jak standardowo ste-
ruje siÍ prac¹ silnika za pomoc¹ dwÛch
przyciskÛw. Starter silnika M jest w³¹-
czony szeregowo z†normalnie otwartym
przyciskiem Start , normalnie zamkniÍ-
tym przyciskiem Stop i†normalnie za-
mkniÍtymi stykami przekaünika prze-
ci¹øeniowego OL .
Chwilowe wciúniÍcie przycisku
Start zamyka obwÛd przep³ywu pr¹du
( rys. 54 ) i†pobudza stycznik silnika M .
Za³¹czone zostaj¹ styki g³Ûwne M i†sty-
ki pomocnicze Ma (pomocnicze styki
umieszczone w†obwodzie podtrzyma-
nia). Kiedy przycisk Start zostanie
zwolniony, podtrzymanie zasila cew-
kÍ stycznika M poprzez styki pomoc-
nicze Ma .
Silnik bÍdzie pracowa³ do momen-
tu, kiedy normalnie zamkniÍty przycisk
Rys. 48.
Aby zrealizowaÊ to zadanie, prze-
³¹cznik moøna pod³¹czyÊ do wejúcia
PLC pomiÍdzy zacisk wejúciowy I0.0
Prze³¹cznik
bistabilny
CPU
I0.0
0.0
Lampka
Wejœcie
Wyjœcie
Rys. 49.
Prze³¹cznik
bistabilny
CPU
Lampka
I0.0
0.0
Wejœcie
Wyjœcie
Rys. 50.
I0.0
0.0
ADDR
NETWORK 1
0 LD
2 =
INSTRUKCJA
a†24VDC zasilania PLC. Natomiast lamp-
kÍ naleøy pod³¹czyÊ do zacisku wyj-
úciowego Q0.0 i†24 VDC PLC ( rys. 48 ).
Na rys. 49 i † 50 przedstawiono ob-
s³ugiwan¹ przez sterownik sekwencjÍ
zdarzeÒ. Prze³¹cznik pod³¹czony jest do
1
I0.0
Q0.0
2
MEND
NETWORK2
4
MEND
Rys. 51.
32
Elektronika Praktyczna 4/2000
39519534.006.png 39519534.007.png
 
A U T O M A T Y K A
I0.0
0.0
ADDR
NETWORK 1
0 LD
2 =
NETWORK2
4
INSTRUKCJA
nika) pod³¹czony jest do 3†wejúcia
(I0.2) ( rys. 57 ). Wejúcie 1 (I0.0), wej-
úcie 2 (I0.1) i†wejúcie 3 (I0.2) s¹
po³¹czone w†uk³ad realizuj¹cy funkcjÍ
AND i†s¹ wykorzystane do sterowania
wyjúciem Q0.0. Stan wejúcia I0.1 jest
logiczn¹ ì1î, poniewaø normalnie za-
mkniÍty przycisk Stop (NC) jest za-
mkniÍty. Stan I0.2 jest logiczn¹ ì1î,
poniewaø normalnie zamkniÍte (NC)
styki przekaünika przeci¹øeniowego s¹
zamkniÍte. Dodatkowo, rÛwnolegle do
styku I0.0 pod³¹czony jest styk Q0.0
symbolizuj¹cy stan wyjúcia Q0.0. Sta-
nowi on obwÛd podtrzymania. Stycz-
nik silnika pod³¹czony jest do zacis-
kÛw wyjúcia Q0.0.
Kiedy przycisk Start zostaje wciú-
niÍty, CPU odbiera logiczn¹ ì1îz†wej-
úcia 1 (I0.0). Wszystkie trzy wejúcia s¹
teraz logicznymi ì1î. CPU wysy³a lo-
giczn¹ ì1î do wyjúcia 1 (Q0.0). Stycz-
nik silnika zostaje pobudzony i†silnik
uruchamia siÍ ( rys. 58 ).
Kiedy przycisk Start zostanie wciú-
niÍty ( rys. 59 ), stan wyjúcia 1 (Q0.0)
rÛwna siÍ ì1î i†w†nastÍpnym obiegu
normalnie otwarty styk Q0.0 bÍdzie za-
mkniÍty, przez co wyjúcie Q0.0 pozo-
stanie za³¹czone, nawet jeúli przycisk
Start zostanie zwolniony. Silnik bÍ-
dzie kontynuowa³ pracÍ do mo-
mentu wciúniÍcia przycisku Stop
( rys. 60 ). Wejúcie 2 (I0.1) bÍdzie
teraz logicznym ì0î. CPU wyúle
ì0î do wyjúcia 1 (Q0.0). Silnik siÍ
wy³¹czy.
Kiedy przycisk Stop zostanie
zwolniony, funkcja logiczna I0.1
ponownie bÍdzie prawd¹ i†obwÛd
bÍdzie gotowy do ponownego uru-
chomienia silnika przyciskiem
Start .
W†momencie uruchomienia silnika
przez PLC, wyjúcie 1 (Q0.0) jest w†wy-
sokim stanie logicznym. Normalnie ot-
warte styki Q0.0 w†obwodzie 2 s¹ teraz
prze³¹czone na logiczn¹ ì1î (zamkniÍ-
te) i†wyjúcie 2 (Q0.1) za³¹cza lampkÍ
START . Normalnie zamkniÍte styki Q0.0
w†obwodzie 3 prze³¹czaj¹ siÍ na logicz-
ne ì0î (otwarte), a†lampka wskaünika
STOP pod³¹czona do wyjúcia 3†(Q0.2)
jest teraz wy³¹czona ( rys. 62 ).
1
I0.0
Q0.0
2
MEND
MEND
Rys. 52.
L1
L2
L3
M
M
M
OL
OL
OL
T1
T2
Silnik
T3
Wy³¹cznik kraÒcowy
Aplikacja moøe byÊ dalej rozszerza-
na przez dodanie wy³¹cznika kraÒcowe-
go z†normalnie otwartymi stykami do
wejúcia 4†(I0.3). Wy³¹cznik kraÒcowy
moøe byÊ wykorzystany do zatrzymania
silnika lub zabezpieczenia silnika przed
przypadkowym uruchomieniem. Os³ona
silnika lub jego dodatkowego wyposa-
øenia mog¹ byÊ kontrolowane przez wy-
³¹cznik kraÒcowy. Jeúli os³ona zostanie
otwarta, to normalnie otwarte styki LS1
pod³¹czone do wejúcia 4†(I0.3) zostan¹
otwarte i†silnik nie bÍdzie mÛg³ byÊ
uruchomiony ( rys. 63 ).
Kiedy os³ona zostanie zamkniÍta,
normalnie otwarte styki wy³¹cznika
kraÒcowego (LS1) zamkn¹ siÍ. Na wej-
Stop
Start
OL
Rys. 53.
Ma
L1
L2
L3
M
M
OL
OL
OL
T1
T2
Silnik
M
T3
Stop
Start
OL
Rys. 54.
Ma
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
I0.1
Obwód 1
OL
Q0.0
Rys. 55.
I0.2
MEND
Obwód 2
Stop zostanie wciúniÍty ( rys. 55 ) lub
przekaünik przeci¹øeniowy otworzy sty-
ki OL przerywaj¹c obwÛd przep³ywu
pr¹du do stycznika M .
Realizacja sterowania z†wykorzysta-
niem sterownika PLC wygl¹da nastÍpu-
j¹co ( rys. 56 ): normalnie otwarty przy-
cisk Start pod³¹czony jest do 1†wejúcia
(I0.0), normalnie zamkniÍty przycisk
Stop pod³¹czony jest do 2†wejúcia (I0.1)
oraz normalnie zamkniÍty styk prze-
kaünika przeci¹øeniowego (ochrona sil-
Wejœcia
CPU
Wyjœcia
Rys. 57.
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
Rozszerzenie aplikacji
Lampki kontrolne
Prezentowana aplikacja moøe
byÊ ³atwo rozszerzona, np. poprzez
dodanie lampek kontrolnych dla
warunkÛw START i † STOP . W†tym
przyk³adzie lampka wskaünika
START pod³¹czona jest do wyjúcia
2 (Q0.1), a†lampka wskaünika
STOP do wyjúcia 3 (Q0.2)
( rys. 61 ).
Normalnie otwarte
Q0.0 (wyjúcie 1) pod³¹-
czone jest w†obwodzie 2 do
wyjúcia 2 (Q0.1), a†normalnie
zamkniÍty styk Q0.0 pod³¹-
czony jest do wyjúcia 3 (Q0.2)
w†obwodzie 3. W†stanie Stop wyj-
úcie 1 (Q0.0) jest otwarte. Normal-
nie otwarte styki Q0.0 w†obwodzie
2 s¹ otwarte, a†lampka START pod-
³¹czona do wyjúcia 2 (Q0.1) jest
wy³¹czona. Normalnie zamkniÍty
styk A†w†sieci 3 jest zamkniÍty,
a†lampka STOP pod³¹czona do wyj-
úcia 3†(Q0.2) úwieci siÍ.
I0.1
Obwód 1
OL
Q0.0
I0.2
MEND
Obwód 2
Wejœcia
CPU
Wyjœcia
Rys. 58.
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
Stycznik silnika
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
I0.1
Obwód 1
OL
Q0.0
I0.2
MEND
Obwód 2
Silnik
Wejœcia
CPU
Wyjœcia
Wyjœcia
Rys. 59.
Lampki kontrolne
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
Wejœcia
I0.1
Obwód 1
OL
Q0.0
I0.2
MEND
Obwód 2
Start
Przyciski
Stop
Wy³¹cznik krañcowy
Wejœcia
CPU
Wyjœcia
Rys. 56.
Rys. 60.
Elektronika Praktyczna 4/2000
33
39519534.008.png 39519534.001.png 39519534.002.png 39519534.003.png
A U T O M A T Y K A
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
I0.1
Obwód 1
OL
Q0.0
Q0.0
Q0.1
Q0.1
Kontrolka START
I0.2
Q0.2
Kontrolka STOP
Obwód 2
Wejœcia
Q0.0
Q0.2
Wyjœcia
Obwód 3
Obwód 4
MEND
Rys. 66.
CPU
úcie 4 (I0.3) zostanie ustawiona
logiczna ì1î i†silnik bÍdzie mÛg³
byÊ uruchomiony przyciskiem
Start ( rys. 64 ).
Program PLC moøe byÊ roz-
budowywany o†wiele dodatko-
wych zastosowaÒ komercyjnych
i†przemys³owych. Dla zdalnej
pracy dodane mog¹ byÊ dodat-
kowe lampki wskaünikÛw lub
przyciski Start/Stop . Pod³¹czyÊ
moøna takøe ³¹czniki kraÒcowe
ograniczaj¹ce przestrzeÒ robocz¹
napÍdzanego urz¹dzenia. Zasto-
sowania ograniczone s¹ tylko
przez liczbÍ wejúÊ/ wyjúÊ i†wiel-
koúÊ dostÍpnej pamiÍci PLC.
przetwornika pomiarowego. W†przyk³a-
dzie z† rys. 65 do przetwornika pomia-
rowego pod³¹czony jest czujnik wago-
wy. Przetwornik pomiarowy jest urz¹-
dzeniem, ktÛre odczytuje zmieniaj¹cy
siÍ sygna³ z†czujnika i†przetwarza go na
standardowe zmienne napiÍcie lub pr¹d
wyjúciowy. W†tym przyk³adzie prze-
twornik pomiarowy przetwarza wartoúÊ
ciÍøaru na sygna³ napiÍciowy w†zakre-
sie 0..10 VDC dla zakresu ciÍøaru
0..500kg. Wyjúcie sygna³u z†przetworni-
ka pomiarowego pod³¹czone jest do wej-
úcia przetwornika analogowo-cyfrowe-
go.
Rys. 61.
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
I0.1
Obwód 1
OL
Q0.0
Q0.0
Q0.1
Kontrolka START
Q0.1
I0.2
Obwód 2
Q0.2
Kontrolka STOP
Q0.0
Q0.2
Wejœcia
Wyjœcia
Obwód 3
Obwód 4
MEND
CPU
Rys. 62.
Przyk³ad zastosowania wejúcia ana-
logowego przedstawia rys. 66 . Paczki,
po ich nape³nieniu przesuwaj¹ce siÍ
wzd³uø taúmoci¹gu, s¹ waøone. Paczka,
ktÛra ma okreúlon¹ wagÍ, kierowana jest
na jedn¹ úcieøkÍ taúmoci¹gu. Paczki,
ktÛre waø¹ mniej kierowane s¹ na drug¹
úcieøkÍ taúmoci¹gu, gdzie s¹ ponownie
kontrolowane dla sprawdzenia popra-
wnoúci zawartoúci.
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
Wejúcia i†wyjúcia
analogowe
Sterowniki programowalne
PLC obs³uguj¹ takøe sygna³y ana-
logowe. Typowe sygna³y analo-
gowe mieszcz¹ siÍ w†zakresach
0..10VDC lub 4..20mA. Sygna³y
analogowe uøywane s¹ do przed-
stawiania zmieniaj¹cych siÍ war-
toúci, takich jak prÍdkoúÊ, tem-
peratura, ciÍøar i†poziom. CPU
nie analizuje tych sygna³Ûw
w†postaci analogowej, lecz prze-
kszta³ca je do postaci cyfrowej.
Wykorzystany jest tu przekszta³-
caj¹cy sygna³y z wejúÊ analogo-
wych modu³ przetwornika o†roz-
dzielczoúci 12 bitÛw. Wartoúci
cyfrowe transmitowane s¹ z†mo-
du³u konwertera do CPU do dal-
szego wykorzystania w†progra-
mie. W†sterownikach serii S7-
200 dostÍpne s¹ dwa analogowe
modu³y rozszerzaj¹ce. Modu³
wejúÊ analogowych EM231 po-
siada 3†wejúcia analogowe. Mo-
du³ mieszany EM235 posiada 3
wejúcia analogowe oraz 1†wyj-
úcie analogowe.
W† tab. 3 przedstawiono za-
kresy sygna³Ûw wejúciowych
i†wyjúciowych dla modu³Ûw ana-
logowych. Zakresy wybierane s¹
poprzez prze³¹czniki konfigura-
cyjne znajduj¹ce siÍ na module.
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
Obwód 1
OL
Q0.0
Q0.0
Q0.1
Kontrolka START
Q0.1
I0.2
Obwód 2
Q0.2
Kontrolka STOP
LS1
Q0.0
Q0.2
I0.3
Wyjœcia
Obwód 3
Wejœcia
Wyjúcia analogowe
Wyjúcia analogowe wspÛ³pracuj¹
z†urz¹dzeniami obiektowymi, sterowa-
nymi ci¹g³ymi wartoúciami napiÍcia
lub pr¹du. Wyjúcia analogowe mog¹
byÊ wykorzystane jako ürÛd³a sygna³u
dla rejestratorÛw, elektrycznych napÍ-
dÛw silnikÛw, miernikÛw analogowych
i†regulatorÛw ciúnienia ( rys. 67 ). Po-
dobnie jak wejúcia analogowe, wyjúcia
analogowe pod³¹czane s¹ do urz¹dzeÒ
sterowanych przez dodatkowe prze-
tworniki wyjúciowe. Przetwornik po-
biera z†wyjúcia standardowy sygna³ na-
piÍciowy lub pr¹dowy i†zaleønie od
wymagaÒ - wzmacnia, t³umi lub zamie-
nia na inny sygna³, ktÛry steruje urz¹-
dzeniem. Na przyk³ad sygna³ 0..10VDC
steruje wskaünikiem analogowym o†za-
kresie 0..500kg.
AC
MEND
Obwód 4
CPU
Rys. 63.
Start (NO)
I0.0 I0.1 I0.2
Q0.0
I0.0
Q0.0
do silnika
Stop (NC)
Stycznik
silnika
Obwód 1
OL
Q0.0
Q0.0
Q0.1
Q0.1
Kontrolka START
I0.2
Q0.2
Kontrolka STOP
Obwód 2
LS1
Q0.2
Q0.0
I0.3
Wyjœcia
Obwód 3
Wejœcia
Obwód 4
MEND
CPU
Rys. 64.
Artyku³ opracowany na podstawie
podrÍcznika ìPodstawy sterownikÛw
programowalnych PLCî firmy Siemens.
Przetwornik pomiarowy
wzmacniacz
pomiarowy
wzmacniacz
wyjœciowy
wejœcie
analogowe PLC
Przetwornik wyjœciowy
Analogowy wskaŸnik
ciê¿aru
Wejúcia analogowe
Czujnik obiektowy, ktÛry wy-
konuje pomiary zmieniaj¹cej siÍ
wartoúci, pod³¹czany jest do
Wyjœcie
analogowe PLC
0-10 VDC
Napiêcie - Ciê¿ar
50 KG = 1 VDC
100 KG = 2 VDC
200 KG = 4 VDC
400 KG = 8 VDC
500 KG = 10 VDC
0 - 10 VDC
Rys. 65.
Rys. 67.
34
Elektronika Praktyczna 4/2000
39519534.004.png 39519534.005.png
Zgłoś jeśli naruszono regulamin