Choroby owadów użytkowyc h.pdf
(
107 KB
)
Pobierz
errata skryptu3
B
.Tomaszewska, P.Chorbiński
Errata skryptu „Choroby owadów uŜytkowych” Wyd. AR Wrocław 2000
str 46 zamiast: Zasady stosowania leków - MoŜliwości stosowania leków u pszczół
W świetle obecnie obowiązujących przepisów, miód zaliczany jest do środków spoŜywczych
zwierzęcego pochodzenia i z tego powodu objęty jest kontrolą pod względem występowania
substancji niedozwolonych lub przekraczania w nim dopuszczalnych stęŜeń substancji, które
mogą być stosowane u zwierząt i ewentualnie mogą być obecne w ściśle określonych
ilościach
Na podstawie dyrektywy Rady Europy EEC 2377/90 wszystkie preparaty weterynaryjne ,
w tym teŜ te, stosowane w pszczelarstwie), zostały zakwalifikowane do 4 grup (załączników),
w których określono wymagania dotyczące limitów pozostałości tych środków, (lub ich
substancji czynnych) w produktach spoŜywczych a więc i w miodzie.
Załącznik I zawiera wykaz substancji farmakologicznie czynnych uŜywanych w lecznictwie
weterynaryjnym, dla których wyznaczono maksymalne limity pozostałości, czyli MRL
(Maximal Residual Level). PoniewaŜ nie ustalono tu Ŝadnych limitów dla pozostałości
antybiotyków, sulfonamidów i chinolonów w miodzie – nie moŜe on zawierać wymienionych
substancji. W przypadku miodu, zawartość substancji o działaniu p-pasoŜytniczym nie moŜe
być wyŜsza niŜ 0,2 mg/kg dla amitrazu i 0,1 mg/kg dla kumafosu. Amitraz i kumafos są
substancjami czynnymi w preparatach uŜywanych do zwalczania inwazji roztocza
Varroa
destructor.
Załącznik II zawiera wykaz substancji, dla których nie jest wymagane ustalenie MRL i które
przy stosowaniu się do zaleceń producenta uwaŜa się za bezpieczne. Do takich substancji
stosowanych w terapii pszczół, głównie przy zwalczaniu inwazji roztocza
Varroa
destructor
zaliczono flumetrynę, fluwalinat, kwas mlekowy, tymol, kamforę, olejek eukaliptusowy, kwas
mrówkowy oraz kwas szczawiowy.
Załącznik III zawiera wykaz substancji, dla których został wyznaczony tymczasowy MRL,
ale jego oznaczenie wymaga dodatkowych badań. Do tej grupy zaliczono cymiazol, który jest
substancją czynną preparatu Apitol uŜywanego w niektórych krajach (poza Polską) do
zwalczania inwazji
Varroa destructor
Zał
ą
cznik IV
zawiera wykaz substancji, dla których nie moŜe być ustalony MRL, poniewaŜ
są to substancje uznane w kaŜdej ilości za szkodliwe dla ludzi. Z substancji wchodzących w
skład leków dla pszczół naleŜą tu chloramfenikol, nitrofurany oraz od 2000 roku
bromopropylat będący substancją czynną preparatu roztoczobójczego Folbex VA uŜywanego
w zwalczaniu inwazji
Acarapis woodi
oraz
Varroa destructor
. W grupie teŜ znalazła się
obecnie fumagilina, do niedawna powszechnie stosowana w terapii choroby sporowcowej.
Konsekwencją tych wymagań jakościowych dla miodu jako środka spoŜywczego jest
obecnie bardzo ograniczona liczba środków leczniczych moŜliwych do stosowania w
pasiekach bez obawy jego skaŜenia pozostałościami.
Aplikowanie leków u pszczół musi więc uwzględniać wymagania jakościowe dla
produktów pszczelich, głównie miodu, a takŜe uwarunkowania biologiczne wynikające z
trybu Ŝycia pszczoły modnej w zorganizowanej społeczności, jaką jest rodzina pszczela oraz z
warunków klimatycznych i związanego z nimi następstwa pór roku wyznaczających roczny
rytm aktywności Ŝyciowej pszczół.
Ustalone w naszym kraju najwyŜsze dopuszczalne poziomy pozostałości produktów
leczniczych weterynaryjnych reguluje Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z
dnia 10 maja 2003 w sprawie najwyŜszych dopuszczalnych poziomów pozostałości
zanieczyszczeń chemicznych, biologicznych, produktów leczniczych i skaŜeń
promieniotwórczych w roślinach, u zwierząt, w tkankach lub narządach zwierząt po uboju i w
środkach spoŜywczych pochodzenia roślinnego lub zwierzęcego. Zgodnie z tym
Rozporządzeniem, z substancji z czynnych wchodzących w skład leków weterynaryjnych
stosowanych w pszczelarstwie, miód nie powinien zawierać Ŝadnej ilości antybiotyków,
sulfonamidów, poniewaŜ nie ustalono dla tych związków maksymalnych dopuszczalnych
2
limitów pozostałości.. Limity te dla miodu zostały jedynie ustalone dla amitrazy 0,2 mg/kg i
kumafosu – 0,1mg/kg Z substancji czynnych, które nie powinny się znajdować w
jakiejkolwiek ilości w miodzie ze względu na szkodliwość dla zdrowia ludzi, w
Rozporządzeniu wymienia się chloramfenikol oraz nitrofurany.
Środki lecznicze w rodzinie pszczelej mogą być stosowane w rozmaity sposób.
Droga pokarmowa
:
Sposób ten polega na podawaniu środków leczniczych rozpuszczonych w syropie cukrowym
lub w wodzie. Syrop cukrowy jest pokarmem atrakcyjnym dla pszczół dzięki wysokiej
koncentracji sacharozy. Środek leczniczy pobrany z pokarmem przez pewną grupę pszczół
bardzo szybko dociera do wszystkich dorosłych osobników w rodzinie pszczelej dzięki
zjawisku trofalaksji.
Zjawisko trofalaksji wykorzystuje się przy stosowaniu systemicznych środków
warroabójczych nakrapiając pszczoły wodną zawiesiną względnie roztworem leku. Pszczoły
oczyszczając i osuszając się wzajemnie wprowadzają do swoich organizmów środek
leczniczy.
Obecnie droga pokarmowa w aplikowaniu leków u pszczół ma zastosowanie tylko przy
zwalczaniu inwazji
Varroa destructor,
poniewaŜ w praktycznie zaniechano chemioterapii
przy zwalczaniu zgnilca amerykańskiego, zgnilca europejskiego oraz grzybicy
otorbielakowej.
Podawanie pszczołom leków w pokarmie zwiększa ryzyko skaŜenia miodu, poniewaŜ
ewentualny nadmiar pokarmu jest przez pszczoły magazynowany w plastrach, a przy
nakrapianiu pszczół moŜe nawet bezpośrednio dostawać się do zasobów pokarmowych.
Odymianie
Jest to sposób stosowany do zwalczania roztocza
Varroa destructor.
Polega on na tym, Ŝe
z tlącego się paska bibuły lub z tlącej się, odpowiednio spreparowanej tabletki, wydziela się
wraz z dymem środek warroabójczy, który osadza się na ciele pszczół i na drodze
kontaktowej poraŜa znajdujące się tam pasoŜyty, które opadają na dno ula.
Sublimacja
Zjawisko to wykorzystuje się przy zwalczaniu inwazji
Varroa destructor
,
Acarapis woodi
,
ewentualnie
Braula coeca
, a takŜe przy niszczeniu szkodników suszu woskowego w
magazynach pszczelarskich. JeŜeli środek sublimujący, występujący pod postacią kryształów,
umieszcza się wewnątrz ula, konieczne jest zasiatkowanie pojemnika, aby pszczoły nie
wyniosły zawartości na zewnątrz.
Parowanie
Ten sposób aplikacji leków stosuje się przy zwalczaniu inwazji
Varroa destructor
,
ewentualnie przy leczeniu grzybicy otorbielakowej. Zazwyczaj jest w tym celu uŜywany kwas
mrówkowy parujący ze specjalnych pojemniczków lub odpowiednio spreparowanych mat
celulozowych. Przy stosowaniu kwasu mrówkowego naleŜy zachować szczególną ostroŜność,
poniewaŜ w wyŜszych stęŜeniach wykazuje on toksyczne właściwości dla pszczół i czerwiu.
Środki ostroŜności konieczne są równieŜ przy aplikowaniu pszczołom kwasu szczawiowego.
Droga kontaktowa z wykorzystaniem nośników z tworzywa sztucznego
Ten sposób aplikowania leków ma zastosowanie w zwalczaniu inwazji
Varroa destructor
.
W tym przypadku substancje warroabójcze są inkorporowane do specjalnie preparowanych
nośników (pasków) z tworzyw sztucznych lub nanoszone na ich powierzchnię. Paski takie
umieszcza się wewnątrz ula, między plastrami. Pszczoły przemieszczając się między
plastrami roznoszą na swoich odnóŜach substancje warroabójcze w całym środowisku
ulowym, dzięki czemu substancje te znajdując się na ciałach pszczół, na plastrach, drogą
kontaktową działają zabójczo na roztocze
Varroa destructor
3
4.3. str 47 Zwalczanie chorób pszczół w świetle przepisów o zwalczaniu zakaźnych
chorób zwierząt
Pszczoła miodna jako owad uŜytkowy, w sensie prawnym uznana jest jako zwierzę
gospodarskie i w związku z tym nadzór nad prowadzeniem gospodarstwa pasiecznego, w
którym są utrzymywane pszczoły, w zakresie ich stanu zdrowotnego, a takŜe nad produkcją
produktów pszczelarskich, podlega Inspekcji Weterynaryjnej (Ustawa z dnia 29 stycznia 2004
r. – „O Inspekcji Weterynaryjnej”).
Obecnie w Polsce ustawowy obowiązek zgłaszania i zwalczania dotyczy tylko jednej
jednostki chorobowej u pszczół, a mianowicie zgnilca amerykańskiego – American foulbrood
(zwanego równieŜ zgnilcem złośliwym). Podstawą prawną takiego postępowania jest ustawa
z dnia 11 marca 2004 o „Ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych
zwierząt”, załącznik nr 2, poz. 22) z późniejszymi zmianami.
W przypadku chorób pszczół trzy inne ich jednostki chorobowe, a mianowicie zgnilec
europejski (Euroropean foulbrood), warroza (Varroosis) oraz choroba roztoczowa (Acariosis of
bees), wymienione w załączniku nr 3 Ustawy z dnia 11 marca 2004 poz. 37, 38 i 39, są objęte
jedynie obowiązkiem rejestracji.
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 kwietnia 2004 w sprawie
powiadamiania o chorobach zakaźnych zwierząt podlegających obowiązkowi notyfikacji w
Unii Europejskiej rozszerza w wypadku pszczół obowiązek notyfikacji o dwie choroby a
mianowicie :
-inwazję małego chrząszcza ulowego
Aethina tumida
-inwazję roztocza
Tropilaelaps clareae
Taki stan prawny odpowiada wymaganiom w zakresie przystosowywania naszego
ustawodawstwa weterynaryjnego do wymogów prawnych UE i jest zgodny z Rozporządzeniem
Komisji UE z dnia 5 sierpnia 2003 (EC1398/2003) rozszerzającym Aneks A Dyrektywy
92/65/EEC o dwie wzmiankowane wyŜej choroby.
Aktem wykonawczym regulującym postępowanie lekarzy weterynarii przy
podejrzeniu zgnilca amerykańskiego pszczół jest Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i
Rozwoju Wsi z dnia 14 września 2005 w sprawie zwalczania zgnilca amerykańskiego pszczół.
Przedstawione normy prawne w zakresie zwalczania zakaźnych chorób pszczół w
Polsce są zgodne z zaleceniami Międzynarodowego Urzędu do Spraw Epizootii (Office
International des Epizooties, w skrócie OIE). Organizacja ta zajmuje się nie tylko rejestracją
zaraźliwych chorób zwierząt, ale takŜe opracowuje wytyczne odnośnie metod ich
diagnozowania, zwalczania oraz zasad wydawania certyfikatów dotyczących
międzynarodowego obrotu zwierzętami i produktami pochodzenia zwierzęcego (OIE Manual
Standards for Diagnosis, Tests and Vaccines)
Opinie i zalecenia OIE dotyczą takŜe pszczół, poniewaŜ pięć jednostek chorobowych tego
gatunku zaliczono do kategorii „Choroby pszczół”. W aktualnym wykazie chorób zaraźliwych
zwierząt (OIE Terrriestral Animal Code, edition 2006) znajdują się następujące jednostki
chorobowe pszczół:
-
zgnilec amerykański (American foulbrood of honey bees)
-
zgnilec europejski (European foulbrood of honey bees)
-
choroba roztoczowa (Acarapidosis of honey bees
-
warroza (Varroosis)
-
inwazja małego chrząszcza ulowego
Aethina tumida
(Small hive beetle infestation)
-
inwazja roztoczy
Tropilaelaps sp
. (
Tropilaelaps
infestation).
4
Nosemoza pszczół
Str. 61 Rozdział „Leczenie i zapobieganie”
Informacje dotyczące leczenia są nieaktualne, poniewaŜ wycofano z uŜycia Fumagillinę.
Pozostają aktualne informacje dotyczące zwalczania choroby, zapobiegania oraz odkaŜania
Choroba pełzakowa
str 63
Nieaktualna jest informacja na temat uŜywania Fumagilliny
Choroba roztoczowa
str 66
Obecnie przy ewentualnym leczeniu akarapidozy moŜliwe jest jedynie stosowanie tymolu wg
wskazań podanych na str 67
Absolutnie zabronione jest stosowanie Folbexu VA zaprzestano równieŜ jego produkcji) z
uwagi na jego powinowactwo i wyjątkowe moŜliwości kumulowania się w wosku, co wiąŜe się
z przedostawaniem do miodu.
Mimo, Ŝe akarapidoza nie jest obecnie notowana w Polsce, znajduje się w wykazie nr 3 Ustawy
jako choroba podlegająca obowiązkowi rejestracji.
5
Plik z chomika:
aniaska2
Inne pliki z tego folderu:
Mosby`s - Review.pdf
(58618 KB)
deklinacje łacina.pdf
(186 KB)
ENDOKRYNOLOGIA.pptx
(7766 KB)
Interpretacja wybranych testów czynnościowych zalecanych w dermatozach endokrynogennych psów.ppt
(6798 KB)
Podstawowe zabiegi urologiczne hg.pptx
(5087 KB)
Inne foldery tego chomika:
Analityka
Anapaty
Anatomia
Angielski
Atlas hematologiczny
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin