FILOZOFIA.doc

SYNEJDEZJOLOGIA-dział zajmujący się sumieniem SUMIENIE-pewna wewnętrzna sprawność, która pod kątem dobra i zła ocenia czy dany czyn, a wcześniej decyzje na podstawie tej decyzji.Ma pewną moc wiążącą.

DEONTOLOGIA-zajmuje się prawem moralnym,normą moralną.Nauka o powinnościach i obowiązkach. NORMA MORALNA-mówi o tym kiedy czyn jest moralnie dobry, a kiedy moral zły

EUDAIMONIZM-najwyższe szczęście dzieli się na: *HEDONIZM-upatrywanie szczęścia w różnych uciechach,przyjemnościach cielesnych *TRANSCENDENTALNY-szczęście duchowe *INDYWIDUALIZM (subiektywny)-szczęście indywidualne *INDYWIDUALIZM(kolektywny)-szczęście dla pewnej grupy osób

DEONTONOMIZM-czyn jest dobry kiedy jest zgodny z pewnym prawem- WOLNOTARYSTYCZNY robimy tak jak powiedział Bóg,nie pytamy dlaczego mamy tak robić

PERSONALIZM czyn jest moralnie dobry kiedy ma na względzie dobro adresata czynu i podmiotu

ARETOLOGIA-nauka o cnotach.CNOTY KARDYNALNE-umiarkowanie, roztropność, męstwo, sprawiedliwość EUDAJMONOLOGIA  nauka o szczęściu. EMOTYWIZM  (AMORALIZM)   stanowisko, które albo neguje całkowicie istnienie dobra moralnego (a. skrajny), albo podporządkowuje je innym dobrom (a. umiarkowany, relatywizm) AKSJOLOGIA-zajmuje się wartościami PRAWDA-zgodność rzeczywistości z myślą SCEPTYCYZM-prawda jest niepoznawalna AGNOSCYTYZM-niemożliwe jest całkowite poznanie rzeczywistości PROBABINIZM-prawdopodobnie można poznać prawdę

ETYKA-należy do nauk human, filozoficznych,to filozofia moralności,nauka o moralności-nie mylimy z moralnością MORALNOŚĆ-to z formalnego punktu widzenia zbiór dyrektyw w formie zdań rozkazujących np.nie zabijaj POGLĄDY ETYCZNE przybierają zwykle formę teorii na którą składa się zespół pojęć i wynikających z nich twierdzeń. Teorie etyczne mogą być zarówno próbą udowodnienia słuszności funkcjonujących powszechnie nakazów moralnych. ETYKA-OGÓLNA, SZCZEGÓŁOWA. ETYKA-ETOS-zwierzętaCELEM ETYKI jest dochodzenie do źródeł powstawania moralności,badanie efektów jakie moral. lub jej brak wywiera na ludzi oraz szukanie podstawowych przesłanek filozof. na podstawie których dałoby się w racjonalny sposób tworzyć zbiory nakazów moralnych ETYKA-PODZIAŁ(normowanie ludzkiego działania-system popędu,zachowania-człowiekiem jesteśmy tylko wśród ludzi)*realizacja w społeczeństwie działanie-wolna decyzja(można usprawiedliwić przed drugą osobą)*normy-reguły działania-etos społeczeństwa.Odnoszą się do konkretnego obszaru działania*człowiek istota moralna. TRZY OBSZARY ETYKI: ET.ANALITYCZNA-metaetyka-analiza języka moralnego odnosząca się do dyskursu ET.FYNDAMENTALNA-sięga głęboko,bada podstawowe problemy etyki,założenia(co jest normą),sumienie,wolność woli,zasady moralne ET.NORMATYWNA-konkretyzuje próby postępowania normy. ET.INDYWIDUALNA I SPOŁECZNA ETYKA Z UWAGI NA CEL I METODĘ BADAŃ DZIELI SIĘ NA: *OPISOWA (DESTEPTYCZNA)ekologia-jaka jest moralność danego człowieka,nie ocenia, ustala fakty Etyka opisowa zajmuje się opisem zjawisk obserwowanych w rzeczywistości społecznej np. ankiet, rozmów, pytań obserwator analizuje co ludzie uważają za dobre lub złe . Nie ma oceny wypowiedzi zachowań. Nie ma odwoływania się do wartości preferowanych przez autora. *NORMATYWNA (PROSTPTYCZNA) moralistyka jak powinni żyć ludzie.* zajmuje się ustalaniem norm zachowań . Konstruuje się i uzasadnia systemy etyczne. Mamy rady, wskazówki , ocenę zachowań pod względem moralnym. Szczególną wagę w etyce normatywnej przywiązuje się do wartości, stara się określić najwyższe dobro. Przedmiotem badań etyki normatywnej są osądy moralne. Etyka normatywna w formułowaniu ocen moralnych odwołuje się do rozsądku. Nasz rozum jest wskazówką, która kieruje naszymi decyzjami.

*METAETYKA logiczna analiza języka etyki i metodologia . Bada czym jest słuszność naszych działań. Zastanawia się czym jest sama etyka, co powoduje ,że nasze osądy uważamy za słuszne bądź nie. Tutaj definiuje się pojęcie dobra, zła, słuszności  itd. *ŻRÓDŁO MORALNOŚCI-skąd się bierze moralność-odpowiedzi można poszukać w religii METAETYKA – w niej znajdują się założenia antropologiczne. Próbuje odpowiedzieć na pytanie kim jest istota ludzka.Homo sometius – to człowiek cielesny. Homo vivens – ten, który żyje, posiada duszę. Homo sapiens – człowiek myślący, posiada intelekt, rozum. Homo labor – człowiek pracujący. Homo viator – człowiek dążący do celu, pielgrzymuje; celu nie osiąga. Homo faber – ten, który coś wytwarza. Homo ludens – ciągle się bawi, jest rozrywkowy; jego celem życia jest ciągła zabawa.

ETYKI INDYWIDUALNE I SPOŁECZNE zakres wolnej woli,odpowiedzialność zły czyn-broni życia-zwolniony z odpowiedzialności(brak wyboru)etyki indeternistyczne-nieograniczony,nieskrępowany,*egzystencjalizm,*katolicyzm-wolna wola KONCEPCJE I TEORIE ETYCZNE-KRYTERIA OCENY WARTOŚCI CZYNU-et.dzielności-cnoty i usposobienie,sprawność etyczna,et.deontologi-słuszność i prawo,et.konsekwencjalistyczna-skutki i odpowiedzialnośc,wartość czynu bierze się z wartości jego konsekwencji,et.utalitarystyczna-czyn jest moralnie dobry jeżeli maksymalizuje użytecznośc społeczną

Współczesny podział teorii etycznych RUDOLF CARNAT-matematyk należał do kółka wiedeńskiego(1891-1970) I.zakres obowiązujących norm moralnych-obiektywistyczne-w ogólnych założeniach,subiektywistyczne-normy etyczne będą wytworem poszczególnych ludzi II.żródło pochodzenia norm moralnych-naturalizm-syst,które wywodzą się z nauk przyrodniczych,społecznych,gdy sądy etyczne-prawdziwe lub fałszywe-autynaturalizm-od Boga,przesłanie racjonalne bez odnoszenia się do danych empirycznych,emotywizm-syst., które traktują nakazy moralne jako wyrażanie ludzkich emocji,żródło-ludzka psychika,emocje,gdy sądy są ani prawdziwe ani fałszyweIII.ze względu na ocenę zachowań ludzi.motywizm-etyka intencji moralna ocena czynu-decyduje motyw,ocena moralna czynu,efektywizm-ocena moralna czynu,decyduje efekt nawet jeśli będzie zła intencja,etyka skutków

MODELE PRAGMATYCZNE-etyka biznesu-swista praktyka.korzyść, zysk,wartości moralne nad duchowymi,etyka ograniczona bo nie bierze pod uwagę wewnętrznej koncepcji człowieka skupia się na zaspokajaniu ludzkich potrzeb-modele utylitarystyczne-człowiek powinien zaspokajać swoje pragnieni

a i potrzeby,ważne są nasze potrzeby-modele liberalne-wartości ekonomiczne mają służyć do osiągania dóbr-modele neolibelaristyczne.Podział na trzy koncepcje-istnieją obok siebie ale nie dla siebie,łączą nas więzi interesów-humanist.neoliberalne-człowiek który koegzystuje w społeczności(sark,waitche)-ontologiczny materializm-rozumny doznający warażenia-liberalizacyjne modele-wolność dla absurdu-filozofia luzu-ideologie totalitarne-filozofia głosząca pieniądze nad człowiekiem MODELE W MODELACH *kontestacyjne-bunt,naruszenie hierarchii wartości,demoralizacja,destrukcja.dewiacja,anarchia*permistywistyczne-etyka sytuacyjna,moralnośc prawna,moralnośc seksual,krytyka etyki seksualnej,reakcja na zakłamanie poprzednich pokoleń.Kilka sukcesów tej etyki:poparcie np.w przemyśle reklamowym*postmodernistyczne-negatywna ocena,racjonalnośc,empiryzm,życie polega na fantazjowaniu,odrzucony rozum i doświadczenie*kodeksy zawodowe.

Filozofia współczesna ma swój początek w 1830r. W tym czasie w filoz.dokonała się rzecz przewartościowania,minął romantyzm,od czasów HEGLA nie powstało żadne dzieło

HEGEL-dialektyczna metoda filozofii.teoria rzeczywistości i metoda jej poznawania polegająca na rozpatrywaniu zjawisk w powiązaniu ruchu i rozwoju,przeciwieństwo metafizyki.dialektyka heglowska stworzona przez G.W.Hegla idealistę.Teoria rzeczywistości,wg której rzeczywistość jest procesem rozwoju ducha przez powstanie i znoszenie przeciwieństw,także heglowska metoda rozumowania polegająca na przechodzeniu od danego pojęcia(teza) do jego przeciwieństwa(antyteza) i łączenie ich następnie w wyższą jedność(synteza).W 1830r. Ukazał się „Kurs filozofii pozytywnej” franc. IDEALIZM J. W. F. Hegla jego założenia Cechami przypisywanymi filozofii Hegla są PANLOGIZM, DIALEKTYKA i przede wszystkim IDEALIZM. Hegel stworzył najpełniejszy z idealistycznych systemów, rozwinął pomysły inicjatora ruchu idealistycznego - Fichtego. IDEALIZM HEGLA POLEGAŁ PRZEDE wszystkim na koncepcji, wedle której idea (rozum, ruch) poprzedzała świat materialny w tym sensie, że ten drugi jest jej wytworem. Hegel uważał DUALIZM myśli i rzeczy za błędny, bo tylko myśl jest pierwotna, a rzeczy są jej wytworami. Fundament idealizmu Hegla i jego systemu opiera się na przekonaniu, że absolut nie jest niczym innym jak rozumem, i w związku z tym także człowiek ze swym skończonym rozumem ma dostęp do absolutu. Stąd wynika racjonalizm w filozofii Hegla przyjmujący założenie, że ponieważ siłą, która wyłoniła świat, jest rozum, zatem prawa rozwoju świata materialnego, podobnie jak praw historii, muszą być rozumne, logiczne (PANLOGIZM). Cała rzeczywistość dla Hegla była logiczna, konieczna i rozumna. Filozofia ta, nieoddzielając rzeczywistości od myśli, była najbardziej uniwersalną filozofią, jaka kiedykolwiek była zaprojektowana. HEGLIZM JEST IDEALIZMEM: obiektywnym - byt jest idealny, ale nie jest subiektywny; logicznym - natura bytu jest całkowicie logiczna, nie ma w niej czynników irracjonalnych, składnikiem zarówno myśli jak o bytu jest pojęcie; ewolucyjnym - byt jest zmienny, w naturze bytu leży, iż rozwija się i wyłania z siebie coraz wyższe postacie bytu.

Filoz. AUGUSTA COMTEA rozprawa o filoz. poz. powstała w chwili, gdy poglądy Comtea osiągnęły pełnię swojego rozwoju.Zamyka ona okres twórczości,w którym po pierwszych młodzieńczych próbach powstało najpotężniejsze z dzieł „Kurs..”.Ukończywszy je uważał główne dzieło swojego życia za doskonałe.Zdawał sobie jednak sprawę z tego,że ze względu na treść jak i na formę jest ono dostępne dla nielicznych,odpowiednio przygotowanych jednostek.Przypisując wielkie znaczenie rozpowszechnieniu filoz. pozytywnej wśród ludu uczestniczył od 1830r.w STOWARZYSZENIU POLITECHNICZNYM,którego celem była popularyzacja wiedzy drogą bezpłatnych wykładów.Comtea corocznie wygłaszał kurs astronomii podkreślając w prelekcjach własne poglądy. PODEJŚCIE MAKSYMALISTYCZNE-filoz.stawiają sobie za cel konkretne problemy,które za wszelką cenę chcieli rozwiązać,PODEJŚCIE MINIMALISTYCZNE-...