Źródła finansowanie działalności MSP w PL.pdf
(
212 KB
)
Pobierz
Microsoft Word - Jastrz©bska Aleksandra1.doc
MGR ALEKSANDRA JASTRZĘBSKA
ŹRÓDŁA FINANSOWANIA DZIAŁALNOŚCI
MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTW
W POLSCE
Wstęp
Unia Europejska już dawno doceniła znaczenie małych i śred-
nich przedsiębiorstw w gospodarce. Są one bowiem głównym źró-
dłem nowych miejsc pracy, innowacji, dynamizmu gospodarczego.
W Unii Europejskiej istnieje ponad 19 milionów MSP, które stano-
wią prawie 99% wszystkich podmiotów gospodarczych dając pracę
74 milionom osób.
1
Również w Polsce udział ten nie odbiega od
analogicznego udziału odnotowanego w UE. W 2003 roku funkcjo-
nowało na krajowym rynku ponad 3,5 miliona MSP, które stanowiły
99,85% wszystkich przedsiębiorstw.
2
1
Rozszerzenie Unii Europejskiej. Czego mogą oczekiwać przedsię-
biorstwa z nowych państw członkowskich. Pytania i odpowiedzi,
Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna do Spraw Przedsiębior-
czości, maj 2003, str.15.
2
K.Wach, G. Wielgus, Tendencje rozwojowe małych i średnich
przedsiębiorstw w Polsce w latach 1991-2003, str. 70, [w:] J. Brdu-
lak, M. Kulikowski [red], Przedsiębiorczość stymulatorem rozwoju
gospodarczego, Instytut Wiedzy, Warszawa 2004.
2
ALEKSANDRA JASTRZĘBSKA
Integracja z Unią daje polskim przedsiębiorstwom z jednej stro-
ny możliwość dostępu do olbrzymiego 500 milionowego rynku
konsumenckiego, z drugiej strony zmusza do konfrontacji z 19
milionami firm unijnych.
3
Funkcjonowanie i rozwój każdego podmiotu gospodarczego, w
tym także firm z sektora MSP wymaga odpowiednich nakładów
kapitałowych, które są niezbędne do bieżącej działalności. Opty-
malne określenie rodzaju i wielkości kapitału warunkują zdobycie i
utrzymanie pozycji oraz dalszy rozwój przedsiębiorstwa na konku-
rencyjnym rynku.
Najczęściej wskazywaną przez polskich przedsiębiorców barie-
rą uniemożliwiającą rozwój firm w Polsce jest właśnie brak dostępu
do taniego kapitału. Dlatego tworzenie oraz realizacja strategicznej
wizji firmy w zakresie finansowania powinno mieć miejsce w każ-
dym, nawet najmniejszym podmiocie gospodarczym. Strategia ta
winna być procesem dynamicznym, to znaczy, że po zaplanowaniu i
wdrożeniu określonego działania, na podstawie stale zdobywanej
wiedzy i informacji, należy dokonywać bieżących modyfikacji w
stosunku do wcześniejszych zamierzeń.
4
Niezbędnym elementem strategii opracowanej przez przedsię-
biorstwo jest określenie celu (zarówno w krótkim jak i w długim
okresie), który planuje osiągnąć oraz sposób jego realizacji. Krótko-
okresowym celem finansowym większości przedsiębiorstw jest
zapewnienie płynności finansowej czyli ciągłości działania, poprzez
zdolność do terminowego regulowania zobowiązań, czy prowadze-
nia odpowiedniej gospodarki aktywami obrotowymi. Długookreso-
wym celem jest natomiast maksymalizacja wartości firmy poprzez
3
B. Piasecki, A. Rogut, E. Stawosz, S. Johnson, D. Smallbone,
Warunki prowadzenia działalności gospodarczej przez MSP w Pol-
sce i krajach Unii Europejskiej, Polska Agencja Rozwoju Przedsię-
biorczości, Warszawa 2002., str. 39 oraz Rozszerzenie Unii Euro-
pejskiej. Czego mogą oczekiwać przedsiębiorstwa …., str.15.
4
red. W. Pluta, Finanse małych i średnich przedsiębiorstw, PWE,
Warszawa 2004, str.30.
Źródła finansowania działalności małych i średnich przedsię-
biorstw w Polsce
3
generowanie strumieni dochodów, które prowadzą do zwiększenia
stanu posiadania właścicieli firmy.
5
Artykuł ma na celu przedstawienie dostępnych źródeł finanso-
wania małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce oraz zaprezentuje
statystyki dotyczące korzystania z poszczególnych kapitałów. W
tekście wykazano, że odpowiednia struktura źródeł finansowania
działalności sektora MSP w Polsce oraz strategia zarządzania posia-
danym kapitałem mogą być znaczącym elementem uzyskania prze-
wagi konkurencyjnej na wspólnym unijnym rynku.
Charakterystyka źródeł finansowania działalności
przedsiębiorstw
Przedsiębiorstwa prowadząc działalność gospodarczą wykorzy-
stują kapitał pochodzący z różnych źródeł, które są bardzo zróżni-
cowane pod wieloma względami. Optymalny dobór kapitału wyma-
ga określenia bieżących i przyszłych potrzeb finansowych firmy.
Oprócz tego niezbędna jest też wiedza dotycząca różnic pomiędzy
poszczególnymi źródłami finansowania.
Planując skorzystanie z różnych form pozyskania kapitału w
pierwszej kolejności należy wziąć pod uwagę jego dostępność w
podmiocie gospodarczym. Istnieją bowiem ograniczenia w tej mate-
rii, które związane są głównie z następującymi czynnikami:
6
wewnętrznymi: formą prawną przedsiębiorstwa, jego re-
nomą, wielkością, sytuacją finansową;
zewnętrznymi: dostępność na rynku wybranego źródła fi-
nansowania.
5
M. Molo, M. Bielówka, Przegląd dostępnych źródeł finansowania
działalności gospodarczej oraz ocena ich atrakcyjności, str.37, w:
Finansowanie rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw, ITE,
Warszawa 2000 r.
6
Ł. Kusak, Jak wybrać najkorzystniejsze źródło finansowania, ABC
finansów, dodatek do Serwisu Finansowo-Księgowego, nr 26(480) z
29 czerwca 2004, str.2.
4
ALEKSANDRA JASTRZĘBSKA
Wybierając źródło finansowania należy również uwzględnić:
7
szybkość pozyskania kapitału,
zabezpieczenia zwrotu kapitału,
wartość kapitału, o który się ubiega przedsiębiorca,
koszt pozyskania kapitału,
stopień ryzyka związanego z pozyskaniem kapitału z da-
nego źródła,
okres i harmonogram zwrotu kapitału,
stopień zagrożenia przejęciem kontroli nad firmą.
Zestawienie wszystkich źródeł finansowania nosi nazwę struk-
tury finansowania firmy i jest ujmowane w bilansie przedsiębior-
stwa. Zgodnie z zapisami ustawy o rachunkowości
8
źródła finanso-
wania ujmuje się w pasywach w bilansie i wyróżnia następujące
pozycje:
kapitały (fundusze własne),
rezerwy,
zobowiązania długoterminowe,
zobowiązania krótkoterminowe i fundusze specjalne,
rozliczenia międzyokresowe.
Kryterium podziału kapitałów w bilansie jest źródło ich pocho-
dzenia – wyróżnia się zatem finansowanie własne i obce. W literatu-
rze przedmiotu wyróżnia się również finansowanie wewnętrzne i
zewnętrzne. Zależności występujące między nimi przedstawia po-
niższa tabela:
Tabela 1.Finansowanie przedsiębiorstw
Finansowanie
wewnętrzne
Finansowanie
zewnętrzne
Kapitały
własne
Kapitały
obce
zwolnienie
kapitału
zatrzymany
zysk
wnoszone
kapitały
zobowiązania
długoterminowe
obowiązania
krótkoterminowe
7
Ł, Kusak, Jak wybrać........., str3-11.
8
Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 roku, DZ.U. Nr
121, poz.591 z późn. zm.
Źródła finansowania działalności małych i średnich przedsię-
biorstw w Polsce
5
Źródło: opracowanie własne na podstawie: B. Piasecki, Ekonomika i zarzą-
dzanie małą firmą, PWN, Warszawa 1998, str.437.
Finansowanie wewnętrzne powstaje w ramach podmiotu go-
spodarczego i stanowi wartość wytworzoną przez przedsiębiorstwo.
Kapitał będący do dyspozycji firmy wzrasta bez dopływu środków z
zewnątrz.
9
Proces ten nazywany jest samofinansowaniem i oznacza
finansowanie działalności zatrzymanym zyskiem, który jest różnicą
między zyskiem po opodatkowaniu i kwotą wypłaconych dywidend.
W ujęciu pojedynczego podmiotu samofinansowanie to ta część
zysku netto, która zostaje przekazana w przedsiębiorstwie na kapitał
zapasowy lub nie jest podzielona (niepodzielony zysk netto)
10
.
Drugim sposobem finansowania wewnętrznego jest zwolnienie
kapitału, które odbywa się poprzez zmiany w strukturze majątku
(sprzedaż zbędnych składników majątku, przyspieszenie obrotu
kapitału, finansowanie inwestycji z odpisów amortyzacyjnych).
Biorąc pod uwagę zewnętrzne źródła finansowania można wy-
różnić:
11
finansowanie własne, poprzez wkłady i udziały;
finansowanie obce, poprzez pozyskanie środków z rynku
finansowego.
Finansowanie zewnętrzne polega na pozyskiwaniu środków z
otoczenia przedsiębiorstwa. Poziom zapotrzebowania na ten rodzaj
kapitału określają następujące czynniki:
12
9
K. Safin, Zarządzanie małą firmą, WAE, Wrocław 2003r., str.126.
10
P. Tomala, Jak zwiększyć kapitał własny przedsiębiorstwa, ABC
finansów, dodatek do serwisu Finansowo-Księgowego, nr 36(438),
6 września 2003., str.2.
11
red. B. Piasecki, Ekonomika i zarządzanie małą firmą, PWN,
Warszawa-Łódź, 1998, str. 435.
12
A. Kusak, Jak określić potrzeby finansowe firmy, ABC finansów,
dodatek do serwisu Finansowo-Księgowego, nr 10(464), 9 marca
2004., str.2.
Plik z chomika:
dzas
Inne pliki z tego folderu:
Makroekonomia I - 11 - Cykl koniunkturalny (2009.06.02)(1).pdf
(252 KB)
Makroekonomia I - 11 - Cykl koniunkturalny (2009.06.02).pdf
(252 KB)
Konspekt koncowych zagadnien makroekonomicznych.pdf
(190 KB)
Zeszyty naukowe AR we Wrocławiu - Analiza kanałów dystrybucyjnych przeds. obr. miodu pszczelego.pdf
(136 KB)
Źródła finansowanie działalności MSP w PL.pdf
(212 KB)
Inne foldery tego chomika:
Administracja Celna
Finanse, bankowość
Gospodarka
Logistyka
Marketing
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin