zarys zagadnień poruszanych na wykładzie
1. Powtórzenie treści poprzedniego wykładu:
· wzniosłość: od retoryki Pseudo-Longinosa do wzniosłości wywołanej przez przedmioty przyrody,
· teoria wzniosłości Immanuela Kanta: różnica pomiędzy matematyczną oceną wielkości przedmiotu i oceną estetyczną
· wzniosłość matematyczna (wielkość, nieskończoność) i wzniosłość dynamiczna (moc, siła),
· wzniosłość dynamiczna odwołująca się do idei człowieczeństwa, najczystszy sąd estetyczny
2.Estetyka Fryderyka Schillera
a) piękno jako unaoczniające przedstawienie idei wolności,
b) ptak w locie jako symbol wolności, przezwyciężenia materii przez formę zjawiska,
c) piękno jako natura uwidaczniająca się w kunsztownej formie,
d) piękno dzieła sztuki:
· „Natura jest piękna, jeśli patrzymy na nią tak jak na sztukę,; sztuka jest piękna, gdy ma coś z natury.”
· przeciwstawienie stylu („najwyższej niezależności od wszelkich przypadkowych określeń” i maniery (przypadkowości),
· dwa rodzaje sztuki: naiwna (piękno materii, piękno natury) i sentymentalna (piękne przedstawienie natury, piękno formy)
e) piękno postaci ludzkiej
· piękno architektoniczne
· wdzięk jako przejaw osobowości, realizacja ideału własnego człowieczeństwa
ruch: - zamierzony
- niezamierzony - naturalny
- związany z wdziękiem
f) człowiek jako istota zmysłowo-duchowa
g) przeciwstawienie kultury fizycznej i kultury moralnej
h) pojęcie wzniosłości i patetyczności
Pojęcia:
piękno jako wolność w zjawisku; wolność; forma kunsztowna; sztuka naiwna i sentymentalna; piękno architektoniczne i wdzięk; wzniosłość; patetyczność
Literatura:
wprowadzająca:
Kaśkiewicz Kinga, Piękno i wzniosłość w filozofii Fryderyka Schillera, Toruń 2004.
Marek J. Siemek, Fryderyk Schiller, Warszawa 1970. (tu również wybór tekstów źródłowych).
Żelazny Mirosław, Źródłowy sens pojęcia ‘estetyka’, UMK, Toruń 1994.
źródłowa:
Fryderyk Schiller, Listy o estetycznym wychowaniu człowieka, przeł. I. Krońska i J. Prokopiuk, Warszawa 1972
indigo_blue