ĆWICZENIA PO ZABIEGU MASTEKTOMII
Leczenie oraz usprawnianie pacjentek po zabiegach mastektomii odgrywa znaczącą rolę w sprawnym powracaniu do zdrowia, poprawy samopoczucia i sprawności. Niestety w większości przypadków jest ono zbyt krótkie. Ogromne znaczenie ma tutaj świadoma i poprawna fizjoterapia, którą można wykonywać zarówno w szpitalu tuz po zabiegu jak i w domu w okresie rekonwalescencji domowej. Główną role odgrywają systematyczne ćwiczenia, wykonywane według popranych zasad. Podstawą jest umiarkowane, delikatne obciążenie oraz wysokie ułożenie kończyn (wspomagające dopływ chłonki, a wiec przeciwdziałające powstawaniu obrzęków oraz wspomagające ruchomość).
Przykłady ćwiczeń:
Do 3 (trzeciej) doby po zabiegu
· Zaciśniecie dłoni w piąstkę, rozluźnienie,
· Łączenie i rozkładanie palców rąk,
· Zginanie i prostowanie kończyny w łokciu w odwróceniu (czyli dłoń w kierunku barku),
· Chwytanie rękami za łokieć -ręka po operowanej stronie ciała jest ułożona na ręce zdrowej- wznos obu kończyn do góry,
· Splatanie palców rąk przy wyprostowanych kończynach w łokciach, w znos do góry,
· Leżenie na łóżku, obie ręce wyprostowane, przesuwanie kończyn w bok i do góry.
Ćwiczenia należy powtarzać minimalnie 3 razy dziennie. Ilość powtórzeń danego ćwiczenia: około 15-30 razy. Ruch prowadzony w istniejących zakresie ruchu, bez przekraczania jego granicy, po wykonaniu każdego ćwiczenia przerwa 5 sekund połączona ze wstrząsaniem ćwiczonej kończyny, włączone ćwiczenia oddechowe
Ćwiczenia dla 4- 6 doby po zabiegu:
· Pozycja wyjściowa (pw) - siedzenie na krześle, stopy oparte o podłoże
· Wznos ramion do góry
· Krążenia ramion w tył
· Ręce ułożone na łokciach-wznos do góry
· Ułożenie kończyn na odległość barków, unoszenie bokiem w górę
Po każdym jednorazowo wykonanym ćwiczeniu przerwa z jednoczesnym wstrząsaniem kończyną
Od 7 do 9 doby po zabiegu:
Ćwiczenia najlepiej wykonywać z laseczką, pozwalającą kontrolować ruchy oraz regulować napięcie, trzymaną z przodu na szerokości barków.
· Wznos laseczki przy wyprostowanych kończynach,
Opust laseczki na kark-zgięcie ramion w stawach łokciowych,
Wyprostowanie ramion w stawach łokciowych,
Opust laseczki na kolana.
· Wznos laski ponad głowę, skręt w prawo, potem w lewo, powrót laseczki na kolana,
· Wznos laseczki jedną ręką, chwyt pewny ale na samym końcu laseczki, następnie zmiana kończyny,
· Laseczkę trzymamy na szerokości barków, krążenia w tył śladem "ósemki", naprzemianstronnie,
· Stojąc przodem do ściany, przesuwanie dłoni po ścianie- w górę i w dół (wchodzenie i schodzenie),
· Takie samo ćwiczenie, ale pozycja wyjściowa w staniu bokiem w stosunku do ściany,
Ogólne zalecenia dla pacjentek po zabiegu mastektomii:
Pilnować, aby ułożenie kończyny po operowanej stronie ciała było wysokie, zarówno podczas snu, wypoczynku jak i pracy. Należy wykorzystywać różnego rodzaju kliny, podkładki, bloczki. Ważne jest również noszenie protez piersi, wspomagających utrzymanie prawidłowej postawy ciała oraz zrównoważenia i równowagi ciała; regularne wykonywanie ćwiczeń, pomiary obwodów kończyn w celu kontrolowania powstawania obrzęków oraz unikanie czynników niekorzystnych, czyli takich które sprzyjają powstawaniu obrzęków limfatycznych.
Czynniki takie to przede wszystkim:
1. Nadmierny wysiłek,
2. Noszenie i podnoszenie ciężkich rzeczy,
3. Długo trwające nawet lekkie obciążenie kończyny górnej,
4. Gwałtowne ruchy kończyną, zbyt częste powtarzanie danego ruchu, zwłaszcza przy opuszczonej kończynie,
5. Ucisk przedmiotów takich jak zegarki, ubrania, biżuteria
6. Długotrwałe leżenie na kończynie po stronie operowanej (dotyczy także snu),
7. Gorące kąpiele (temperatura powinna wahać się w przedziale 34-38oC),
8. Gorące okłady oraz opalanie się,
9. Urazy oraz stany zapalne kończyny po stronie, która była operowana,
10. Pomiary ciśnienia tętniczego, podłączanie kroplówek, pobieranie krwi oraz podawanie zastrzyków kończynie strony operowanej,
11. Nadmierna wilgoć,
12. Środki kosmetyczne i higieniczne mogące podrażnić skórę; detergenty
13. Noszenie przyciasnej bielizny, ubrań,
14. Urazy mechaniczne, ciągnięcia, uderzenia,
15. Zbyt długie kąpiele i moczenie kończyn.
biuro1984