gen8.doc

(42 KB) Pobierz
GENETYKA (prelekcja 8)

GENETYKA (prelekcja 8)

 

ANALIZA CECH JAKOŚCIOWYCH – ALLELOMORFICZNYCH:

→      prawo Hardy’ego-Weinberga – stan pierwotnej równowagi genetycznej między względnymi częstościami każdego z danej pary allel;

→      populacja mendlowska – nie działają żadne czynniki, mogące wpływać na stan ilościowy i jakościowy puli genów populacji;

 

POPULACJA NATURALNA:

→      żadna populacja naturalna nie spełnia prawa Hardy’ego-Weinberga, ALE! Każda znajduje się w stanie wtórnej równowagi genetycznej, zachodzącej między częstościami selekcji i mutacji, które w niej występują;

→      eliminacja alleli wskutek selekcji i nowe ich pojawienie się wskutek mutacji wzajemnie się równoważą;

→      każda ma dostatecznie dużą liczebność, aby prawo Hardy’ego-Weinberga, mające charakter statystyczny, zastosować w celu oceny liczebności częstości alleli i genotypów w zależności od obserwowanej w danej chwili populacji częstości fenotypów;

 

CECHY DOMINUJĄCE AUTOSOMALNE:

→      włosy nierude;

→      ząbek włosów na czole;

→      wolny płatek ucha;

→      wzgórek Darwina (pozostałość po szpiczastym uchu zwierzęcym);

→      odstające uszy;

→      nos orli;

→      dołeczki w policzkach;

→      piegi (piegowatość jak indycze jajo);

→      podbródek rozszczepiony;

→      język zwinięty w U;

→      zdolność odczuwania smaku PTC (PTU) (FU – reakcja szybka, Fu – czucie osłabione, fu – brak reakcji);

częstość w różnych populacjach osób wrażliwych na PTU:

¬      Autochtoni australijscy – 27%;

¬      Europejczycy – 75%;

¬      Chińczycy – 93%;

¬      Indianie Północnoamerykańscy – 97%;

wrażliwi – rzadziej:

¬      kretynizm;

¬      nałóg palenia tytoniu;

¬      cukrzyca;

¬      wole guzowate tarczycy;

¬      wole z niedoczynnością tarczycy;

wrażliwi – częściej:

¬      nadczynność tarczycy;

→      lateralizacja – przewaga czynności jednej strony nad drugą;

¬      opóźniona – zmniejszona sprawność ruchowa;

¬      odchylenia od typu lateralizacji jednorodnej prawostronnej:

ü      opóźniony rozwój sprawności umysłowej: dysleksja, dysgrafia;

ü      gorsza orientacja przestrzenna u dziecka;

¬      odsetek ludzi leworęcznych w populacji = ok. 4%;

oburęczność – ambidekstria:

¬      pierwotny – częściej u ludów prymitywnych;

¬      wtórny – efekt ćwiczenia ręki mniej uprzywilejowanej;

→      przeplatanie palców – lewy kciuk na prawym;

→      włosy na paliczkach;

→      płetwiaste palce;

UKŁAD AB0:

→      Europa – częstość allela grupy krwi B stopniowo zwiększa się z zachodu na wschód;

→      Ameryka S – największa częstość: gr. 0 – 95-100%;

→      południowe rejony Australii - największa częstość: gr. A – 40%;

→      północne rejony Indii - największa częstość: gr. B – 25-30%;

 

DALTONIZM:

→      Europa:

¬      częstość u mężczyzn-daltonistów wynosi 6,6-9%;

¬      najczęstsza deuteranomalia – 4-5%;

¬      najrzadsza protanopia – 1%;

→      populacje pozaeuropejskie:

¬      daltonizm u ok. 2% mężczyzn;

** częstość kobiet-daltonistek = kwadrat częstości mężczyzn-daltonistów

→      mężczyźni:

¬      rasa biała – 8%;

¬      protanopia / dauteranopia – 2%;

¬      protanomalia / deuteranomalia – 6%;

¬      pochodzenia azjatyckiego – 4-5%;

¬      Afrykańczycy i rodowici Amerykanie – 1-4%;

 

DRYF GENETYCZNY:

→      losowe zmiany częstości genów w małych izolowanych populacjach;

→      może doprowadzić do utrwalenia jednego z alleli i wykluczenia drugiego, niezależnie od ich wartości adaptacyjnych;

→      bezkierunkowy;

→      rzadkie choroby genetyczne mogą być obserwowane dość często w małoliczebnych populacjach; np. fenyloketonuria i mukowiscydoza – popularne w populacji kaukaskiej, rzadki w populacji fińskiej;

 

SELEKCJA:

→      selekcja cechy allelomorficznej;

→      osobnik nie dożywa do okresu reprodukcji lub jest bezpłodny (allele w jego puli genowej są eliminowane);

→      allele dominujące – eliminacja szybka;

→      allele recesywne – eliminacja wolna;

 

 

...
Zgłoś jeśli naruszono regulamin