CHARAKTERYSTYKA KRUSZYW STOSOWANYCH DO NAWIERZCHNI DROGOWYCH
Kruszywa mineralne - nazywamy materiał skalny rozdrobniony na ziarna wielkości do 80mm
Kruszywa kamienne naturalne- powstają w wyniku rozdrobnienia skał na luźno zaokrąglone okruchy pod wpływem działania sił przyrody (erozja), tj. przez zmianę temperatury, wpływ wiatru, wpływ wody.
Rodzaje kruszyw z surowców kamiennych:
1. Piaski (do 2mm), żwir (2-63mm), otoczaki (63-250mm), ), pospółka (0-63mm) - stanowi mieszaninę piasku i żwiru
2. Kruszywa uszlachetnione - kruszywo uzyskane w wyniku przeróbki mechanicznej (sortowane, rozdrabniane, płukane, wzbogacane, odwadniane);
3. Kruszywa naturalne kruszone - otrzymywane w wyniku kruszenia surowca skalnego luźnego, zawiera ziarna o powierzchniach szorstkich.
· Piasek kruszony, piasek kruszony fileryzowany (z domieszką najdrobniejszej frakcji).
· Grys z otoczaków- kruszywa naturalne kruszone o uziarnieniu 2-31,5mm.
· Mieszanka z kruszonych otoczaków.
Kruszywa kamienne łamane – powstają w wyniku wielokrotnego rozdrobnienia mechanicznego naturalnych skał kamiennych lub grubego naturalnego kruszywa kamiennego. Charakteryzują się one ostrymi krawędziami oraz szorstką powierzchnią. Kruszywa te dzielą się na:
1. Zwykłe – powstają w wyniku co najmniej jednokrotnego przekruszania skał litych, o ostrych krawędziach i nieforemnych kształtach. Należa do nich:
· Niesort - półprodukt otrzymany w wyniku mechanicznego rozdrobnienia surowca, przeznaczony do produkcji łamanego kruszywa zwykłego;
· Miał (0-4 mm)
· Kliniec (4-31,5 mm)
· Tłuczeń (31,5-63 mm)
· Kamień łamany (63-250 mm)
· Mieszanka kruszywa Łamanego: kruszywa wielofrakcyjne o ustalonym składzie ziarnowym dla głównych grup frakcji (0-31,5; 0-63 mm)
2. Granulowane – powstają w wyniku rozdrobnienia w granulatorach kamiennego kruszywa zwykłego i rozsiania na frakcje lub grupy frakcji. Charakteryzują się chropowata powierzchnią, stępionymi krawędziami i foremnymi kształtami ziaren (ziarna kubiczne – maja swoją określoną objętość). Nalezą do nich:
· Kruszywo drobne granulowane – ziarna o wielkości do 4 mm
· Piasek łamany – kruszywo drobne granulowane o ziarnach do 2 mm
· Grysy – kruszywo drobne granulowane o wielkości ziaren 2-20 mm
Kruszywa sztuczne – otrzymywane jako produkt uboczny produkcji przemysłowej lub specjalnie wytwarzane w wyniku obróbki cieplnej surowców mineralnych i odpadów przemysłowych. Kruszywa sztuczne dzielimy na grupy według następujących kryteriów:
1. Ze względu na rodzaj surowca skalnego i sposób uzyskania:
· Kruszywa z surowców mineralnych poddanych obróbce termicznej (np.: keramzyt)
· Kruszywa z odpadów przemysłowych poddanych obróbce termicznej (np.: pumeks hutniczy, żużel granulowany- otrzymywany przez szybkie schłodzenie płynnego żużla wielkopiecowego)
· Kruszywa z odpadów przemysłowych niepoddanych dodatkowej obróbce termicznej (np.: żużel wielkopiecowy, żużel paleniskowy, popiół lotny, inne rodzaje żużla hutniczego)
· Kruszywa organiczne -otrzymywane z tworzysz sztucznych, ze spiekania i przekruszania surowców ilastych.
2. Ze względu na uziarnienie:
· Kruszywo drobne – o średnicy ziaren do 4 mm
· Kruszywo grube – o średnicy ziaren 4– 63 mm
3. Ze względu na gęstość pozorną:
· Kruszywo zwykłe – o gęstości 1800– 3000 kg/m3
· Kruszywo lekkie – o gęstości mniejszej od 1800 kg/m3
WYMAGANIA SPECYFICZNE DLA KRUSZYW ŻUŻLOWYCH:
· Promieniotwórczość naturalna,
· Reaktywność alkaliczna, [rozpad krzemianowy, rozpad żelazowy] ®zwiększa objętość i rozpada się.
więcej i bardzie szczegółowe informacje o podziale kruszyw na stronie: http://www.irbj.pl/poradnik/1/IRBJ_01.pdf
Rodzaje surowców skalnych do produkcji drogowych kruszyw łamanych.
1. Bazalt – często stosowany, odporny na uderzenia, mało nasiąkliwy, po deszczu bardzo śliski
2. Granit – drobnokrystaliczny, jest bardziej odporny na uderzenia, posiada odczyn kwaśny, wymaga stosowania dodatków adhezyjnych.
3. Diabaz
4. Porfir – stosowany do podbudowy zasadniczej oraz jako tłuczeń do nasypów kolejowych
5. Sjenit – stosowany do mieszanek bitumicznych
6. Melafir – Stosowany do produkcji tłucznia KLASYFIKACYJNE klińca, nie jest stosowany do produkcji betonów asfaltowych
7. Piaskowce – stosowane do produkcji tłucznia, klińca KLASYFIKACYJNE także do betonów asfaltowych
8. Kwarcyty – stosowane do betonów asfaltowych ze względu na swą wysoka odpornośc na polerowanie
9. Wapień i Dolomit – służą do produkcji mączki wapiennej; nie są odporne na kwaśne deszcze i ścierania
Podział kruszyw ze względu na cechy.
1. Ze względu na cechy klasowe, które zalezą od własności fizykochemicznych kruszywa łamane dzieli się na 3 klasy (I, II, III). Cechy te są niezależne od człowieka, wynikają, bowiem z właściwości skały, z której otrzymano kruszywo. Do własności tych należą:
· Wytrzymałość na ściskanie w stanie nasycenia woda
· Kwasowość
· Ścieralność w bębnie LA
· Nasiąkliwość
· Mrozoodporność
· Mrozoodporność wg. Metody zmodyfikowanej
· Wytrzymałość na miażdżenie
· Zawartość siarki w przeliczeniu na SO3
· Reaktywność alkaliczna
2. Ze względu na cechy gatunkowe – są zależne od działań człowieka, np. procesu wydobycia, technologii produkcji, składowania. Do nich zaliczamy m.in.
· Zawartość ziaren nieforemnych,
· Zawartość nadziarna,
· Zawartość podziarna,
· Zapylenie itd
3. Ze względu na cechy mechaniczne. Są to podobne właściwość jak w pkt. 1
florek180