a - wysokość przedmiotu ustawionego w odległości X od soczewki, b - wysokość obrazu na ekranie w odległości F od soczewki, O - miejsce ustawienia soczewki, /- ogniskowa soczewki.
Trójkąty ABF i FOL są podobne. Wynika z tego proporcja b f
a X-f
Podobnie dla trójkątów ABO i OCD
£ = — a~ X
Porównanie tych wzorów prowadzi do związku
x-f x
czyli fX=XY-fY -> XY=fY+fC
Dzieląc obie strony przez iloczyn .Yy/otrzymamy równanie soczewkowe.
L='L
Z tego równania możemy znaleźć ogniskową/na podstawie mierzonych odległości X i Y
f —
XY
2. Przebieg ćwiczenia
Zamocować jedną z soczewek na przeznaczonym do tego uchwycie. Ustawić ekran w odległości podanej w poniższej tabeli stosownie dla danej soczewki. Przesuwając soczewkę po ławie znaleźć położenie, przy którym obraz na ekranie będzie ostry pomniejszony i powiększony. Wpisać do tabeli wartości X i 7. Powtórzyć pomiary dla innych odległości przedmiotu od ekranu.
Powtórzyć pomiary dla innych soczewek i wpisać dane do tabeli
Soczewka skupiająca
D
[mm]
X [mm]
Y [mm]
/
fśr
Ogniskową soczewki rozpraszającej wyznaczamy mierząc ogniskową układu soczewek fu\ skupiającej o znanej ogniskowej/ i rozpraszającej /-. W tym celu montujemy taki układ złożony z soczewki skupiającej i rozpraszającej, który pozwoli zaobserwować na ekranie obraz rzeczywisty. Mierzymy dla 5 różnych odległości ukła-
Marcin0402