Oparzenia
Jest to efekt zadziałania wysokiej temperatury lub substancji chemicznej. Ciężkość oparzenia zależy od:
A. głębokości,
B. rozległości.
Ocena głębokości to stopień oparzenia:
1 stopień- uszkodzona zostaje tylko najbardziej powierzchowna warstwa skóry, np. po opalaniu. Powstaje rumień. Ból spowodowany jest podrażnieniem powierzchownych nerwów skórnych.
2 stopień- uszkodzeniu ulegają głębiej leżące tkanki, jednak włosy i gruczoły łojowe zostają nie naruszone. Powstaje po krótkotrwałym dotknięciu gorącego przedmiotu np. żelazka. Pojawia się rumień, ból i pęcherze z płynem surowiczym.
3 stopień- uszkodzeniu ulegają głębokie tkanki skóry wraz ze strukturami dodatkowymi, często mięśniami. Spalone tkanki są białe lub brunatno czerwone. Zakończenia nerwowe są zniszczone, a więc często nie boli.
Ocena rozległości- stosuje się regułę dziewiątek
Za groźne dla życia u człowieka dorosłego przyjmuje się oparzenia 2 stopnia lub cięższe obejmujące ponad 18% powierzchni ciała.
Jak postępować w wypadku poparzenia?
1. Ugaszenie ognia. Najprostszym sposobem gaszenia płonącej odzieży jest oblanie jej wodą. Gdy na miejscu nie ma wody, płomień można ugasić wełnianym kocem (nigdy nie tkaniną syntetyczną). W ostateczności można gasić płonącą odzież, tocząc ofiarę po podłodze. Jeżeli używamy gaśnicy należy uważać, żeby proszek nie dostał się do oczu. Niektóre gaśnice nie nadają się do gaszenia odzieży na ludziach. Sprawdź jakiej gaśnicy używasz.. W płonącym pomieszczeniu należy poruszać się na czworakach, ponieważ tlenek węgla jest lżejszy od tlenu i w ten sposób można uniknąć zaczadzenia.
2. Nasiąknięte gorącym płynem części odzieży należy natychmiast zdjąć.
3. Miejsce oparzenia należy spłukać pod bieżącą wodą lub zanurzyć w naczyniu z zimną wodą. Ten zabieg ochładza i uśmierza ból, należy go stosować minimum przez 15 do 20 min. Ten czas gwarantuje trwałą poprawę. Jest to podstawa pierwszej pomocy w oparzeniach Zimna woda nie tylko uśmierza ból, ale hamuje rozpad białek i utratę płynów. A więc zapobiega rozwojowi choroby oparzeniowej.
4. Założyć jałowy opatrunek, aby uchronić ranę przed zakażeniem. Do nabycia są specjalne pakiety oparzeniowe, chusty oparzeniowe. Przy zakładaniu należy pamiętać o jałowości. Ze względu na bolesność nie wolno rany uciskać.
5. Ofiarę należy okryć kocem, najlepiej cienkim, metalicznym, izolacyjnym. Przy rozległym oparzeniu skóra traci zdolności regulowania temperatury.
6. Podać do picia lekko osoloną wodę (1 łyżeczka na 1 litr wody), aby uzupełnić utratę płynów. Nie podawać, gdy są zaburzenia świadomości, oparzenia twarzy, uszkodzenia przewodu pokarmowego, mdłości.
7. Nie stosować domowych środków i zachwalanych maści, pogarszają one jedynie stan rany i stanowią pożywkę dla bakterii. Również środki dezynfekcyjne i alkohol pogarszają zwykle stan oparzenia.
8. Nie należy opróżniać pęcherzy, gdyż ich naskórek stanowi ochronę przed zakażeniem i najlepszy opatrunek.
9. Nie wolno odrywać przylegających do ciała części ubrania.
10. w przypadku oparzeń twarzy należy kontrolować oddech ofiary, nie stosować opatrunków, gdyż przy zdejmowaniu odrywają się strzępy skóry i tkanek co obniża wyniki kosmetyczne leczenia chirurgicznego.
11. Gdy do oparzenia doszło gorącą smołą, tłuszczem, olejem, produktami bitumicznymi pozostawia się je w miejscu oparzenia, gdy bezpośrednio przylegają do skóry.
Oparzenia chemiczne
Jakie są objawy?
- spowodowane kwasami- tworzą się przylegające strupy o charakterystycznej barwie;
po kwasie solnym- białe,
po kwasie azotowym- żółte,
po kwasie siarkowym- czarne.
- spowodowane ługami- powstaje szkliste obrzmienie.
Wszystkie oparzenia chemiczne są bardzo bolesne.
Jak postępować?
1. Należy możliwie szybko spłukać oparzoną okolicę obficie pod bieżącą wodą. Trzeba zwrócić uwagę, aby spłukująca woda odpływała najkrótszą drogą, możliwie nie kontaktując się ze zdrową skórą. Spłukiwanie powinno trwać do chwili przybycia lekarza.
2. Jeżeli nie ma dostępu do wody należy żrącą substancję usunąć dotknięciem czystej tkaniny.
3. Przesiąknięte ubranie należy natychmiast zdjąć.
Ratownik musi zachować ostrożność, aby sam nie uległ poparzeniu. W miarę możliwości powinien stosować rękawice gumowe.
Oparzenie oka
Objawy: ostry ból, zaciskanie powiek, zaczerwienienie, obrzęk. Do tego urazu dochodzi najczęściej na budowach, przy gaszeniu wapna.
Należy obficie spłukać bieżącą wodą. Ofiarę położyć, głowę przekręcić w stronę oparzonego oka ku dołowi.
Należy pokonać opór poparzonego, który odruchowo zaciska powiekę, rozewrzeć oko i płukać wodą. Celem jest natychmiastowe i dokładne usunięcie żrącej substancji, gdyż istnieje zagrożenie utraty wzroku. W czasie zabiegu pacjent powinien poruszać gałką oczną we wszystkich kierunkach. Zdrowe oko należy szczelnie zakryć. Płukanie powinno trwać minimum 30 minut. Gdy zauważymy większe fragmenty np. okruchy wapna, należy je usunąć skrawkiem tkaniny. Po płukaniu założyć jałowe opatrunki na chore i zdrowe oko i skontaktować się z okulistą.
Oparzenie przewodu pokarmowego
Objawy to: natychmiastowy, silny , palący ból w ustach, gardle i przełyku. Na wargach tworzą się strupy lub szklisto-maziste zmiany. Błony śluzowe są zaczerwienione lub krwawią. Pojawiają się trudności w połykaniu i ślinotok. Najniebezpieczniejszym powikłaniem jest przedziurawienie przełyku i żołądka.
Ściana żołądka jest stosunkowo dobrze zabezpieczona przed działaniem kwasu. Fizjologicznie pH wewnątrz żołądka wynosi około 1,6 do 3,2. Dlatego też o wiele bardziej niebezpieczne jest oparzenie ługami.
1. Nie wolno prowokować wymiotów, gdyż w drodze powrotnej żrąca treść powoduje powtórne poparzenie.
2. Pacjent powinien popijać małymi łykami wodę, herbatę w celu rozcieńczenia żrącej substancji (unikać napojów gazowanych i alkoholowych).
3. Należy zabezpieczyć wymiociny, aby ułatwić lekarzowi identyfikację substancji i jak najszybciej dostarczyć chorego do szpitala.
Stosowanie substancji zobojętniających dla kwasu mleko, surowe jaja, dla ługu ocet, woda z cytryną, nie jest jednoznacznie wskazane, ponieważ nie można ustalić z pewnością rodzaju substancji. Trudno też ocenić ilość, jaka byłaby potrzebna do neutralizacji. Dlatego też, pierwsza pomoc ogranicza się do rozcieńczenia żrącej substancji płynem obojętnym.
betty11