WYKŁAD 2
08.01.2007.
Potencjały wywołane:
Ø Wzrokowe
Ø Słuchowo – pniowe
Ø Somatosensoryczne
Ø Dermatosomalne
EEG – nowe techniki
Ø Holter EEG
Ø Wideo EEG
Ø Mapping EEG
Ø Połączenie MRI z EEG (sygnał EEG na tle struktur anatomicznych z MRI)
Ø Poligraficzne: EEG, EKG, oddech, T, odruchy gałek ocznych
Ø Biofeedback: stężenie zwrotne funkcji fizjologicznych
Elektromiografia EMG
Ø Badanie prądów czynnościowych mięśni
Ø Wkłucie do mięśni elektrod i zapisywanie bioprądów w spoczynku oraz podczas stopniowego wysiłku
Ø Zapis neurogenny – uszkodzenie neuronu ruchowego
Ø Zapis miogenny – uszkodzenie pierwotne mięśni
Badanie przewodnictwa nerwowego
Ø Neuropatia czuciowa, ruchowa, mieszana
Ø Kkg, kkd, nerw twarzowy
Elektronystamografia – ENG
Ø Rogówki naładowane dodatnio, siatkówka ujemnie, pomiędzy nimi wytwarza się pole magnetyczne. Rejestracja tego pola umożliwia obserwację oczopląsu.
Badanie radiologiczne przeglądowe
Ø Czaszka
Ø Kręgosłup
Ø Miednica
Ø Klatka piersiowa
Ø Kończyny
Radiculografia mielografia
Ø Badanie inwazyjne
Ø Podanie środka kontrastowego do przestrzeni podpajęczynówkowej kanału kręgowego
Angiografia
Ø Klasyczne badanie tętnic, uwidocznienie zwężeń, niedrożności, rozwarstwień, tętniaków
Ø DSA – cyfrowa angiografia substrakcyjna, komputerowe usunięcie ‘maski’
Ø Angio TK
Ø Angio MRI
Tomografia komputerowa
Ø Wprowadzona w 1972 roku Hounsfielda
Ø Guzy
Ø Choroby rdzenia
Ø Ogniska padaczkowe
Ø Obrzęki (pourazowe, zapalenia)
Jądrowy rezonans magnetyczny
Ø Magnetic resonance imaging – MRI
Ø Nuclear magnetic resonance – NMR
Ø Rejestrowanie i komputerowe opracowywanie sygnałów rezonansowych przez wzbudzone silnym polem magnetycznym protony
MRI
Ø Choroby dolnego dołu czaszki
Ø Choroby rdzenia kręgowego (guzy, jamistość rdzenia)
Ø Dyskopatie
Ø Stwardnienie rozsiane
Ø Padaczki
Ø Angio MRI zaburzenia naczyniowe
Pozytronowa emisyjna tomografia komputerowa – PET
Ø Obrazowanie przestrzenne na podstawie emisji promieniowania radiofarmaceutyków
Ø Bardzo kosztowna
Ø Zaburzenia ukrwienia, scharakteryzować złośliwość guza, wykryć wczesne wznowy
Emisyjna tomografia komputerowa pojedynczego fotonu – SPECT
Ø Dożylne podanie specjalnych znaczników radiofarmaceutycznych, które emitują promieniowanie gamma
Ø Wczesne wykrywanie ognisk niedokrwiennych
Ultrasonografia dopplerowska
Ø Ocena stanu naczyń doprowadzających krew do mózgu
Ø Przezczaszkowa (TCD – tran scranal Doppler) ocena dużych tętnic śródczaszkowych: ocena skurczu naczyniowego
BÓLE GŁOWY
Ostre zakażenia jako przyczyny bólów głowy
Ø Grypa i grypopodobne
Ø Zapalenie opon mózgowo – rdzeniowych (wirusowe, bakteryjne, grzybicze, gruźlicze)
Krwotok podpajęczynówkowy
Ø Haemorrhagia subarachoideakis (SAM)
Ø 11-28 na 100000 mieszkańców
Ø Samoistne i urazowe
Ø Wylew krwi do przestrzeni podpajęczynówkowej między oponą pajęczą a miękką
Obraz kliniczny SAM
Ø Nagły, gwałtowny ból głowy, wymioty
Ø Często utrata przytomności
Ø Napady drgawek, zaburzenia psychiczne, nerwy gałkoruchowe, niedowłady, afazja, stan podgorączkowy
Ø Objawy oponowe, płyn mózgowo – rdzeniowy, TK, angio TK
Skala Botterella (1968 zmodyfikowana Munta Messa – MM)
1. Lekkie bóle głowy, całkowicie zachowana przytomność
2. średnie i ciężkie bóle głowy, wyraźne objawy oponowe, mogą być porażone mięśnie czaszkowe, brak innych objawów ogniskowych, przytomność całkowita zachowana
3. senność, zamroczenie lub lekkie objawy ogniskowe
4. sopor, wyraźny niedowład, zaburzenia wegetatywne
5. śpiączka, sztywność odmóżdżeniowa
Leczenie
Ø zdiagnozowany tętniak do 3 dni powinien być zoperowany
Ø brak, leczenie zachowawcze i powtórzenie badania naczyniowego
Udar niedokrwienny
Ø niedrożność tętnicy wewnętrznej szyjnej w 30 – 40%
Ø tętnicy środkowej mózgu – rzadko
Ø zakrzepowe zapalenie zatok żylnych i żył mózgu – główny objaw
Zapalenie tętnicy skroniowej
Ø choroba autoimmunologiczna
Ø częściej w wieku starszym (częściej kobiety, zaburzenia pola widzenia)
Ø 9 – 17 na 100000 mieszkańców
Ø OB.
Ø Zaburzenia widzenia
Ø Dobra reakcja na sterydy
Po urazach
Ø Wstrząśnienie mózgu
Ø Stłuczenie mózgu
Ø Złamanie kości czaszki
Ø Krwiaki przymózgowe
Ø Cerebrastenia
Laryngologiczne
Ø Zapalenie ucha
Ø Skrzywienie przegrody nosa
Ø Zapalenie zatok
Ø Nowotwory
Ø Staw skroniowo – żuchwowy
Migrena – hemicrania
Ø Definitywnie jest to sprawa chorobowa prawdopodobnie genetycznie uwarunkowana, znamionująca się okresowym występowaniem napadów bólu głowy połączonych z nudnościami i wymiotami, foto- i monofobią, w częściach przypadków napady poprzedzone są aurą, głównie wzrokową w postaci migoczącego mroczka
Ø Częstość 10 – 15% populacji
Ø Początek w młodym wieku (po 35 roku życia)
Ø Kobiety do mężczyzn jak 4:1
Obraz kliniczny
Ø Aura, mroczek migoczący, iluzje, ubytki w polu widzenia do oślepnięcia włącznie
Ø Ból zazwyczaj połowiczy, nudności, wymioty, światłowstręt (fotofobia), hałas (sonofobia), zapachy. Mogą być: zawroty, biegunka, kołatanie serca
Ø Czas trwania 4-72 h
Ø Od kilku w roku do 2 tygodniowo
Ø Unikanie czynników prowokujących jak dieta (sery, czekolada, kawa, herbata, sztuczne barwniki, przyprawy, czerwone wino)
Ø Doraźne zwalczanie napadów
Ø Leczenie zapobiegawcze, profilaktyczne (więcej niż 6 napadów miesięcznie)
Ból głowy napięciowy
Ø Jest to sprawa chorobowa z przewlekłymi lub codziennymi bólami głowy o niezbyt znaczącym nasileniu, bez żadnych cech charakterystycznych
Ø Równie częsty jak migrena
Ø Częściej kobiety, tępe bóle, niezbyt silne, bóle uciskowe, obejmujące całą głowę. Czynnikiem sprzyjającym zmęczenie, niewyspanie, brak wymiotów, światłowstrętu
Ø Typ do 15 dni w miesiącu i przewlekłe prawie codziennie
Klasterowy ból głowy, ból Hortona
Ø Definitywnie dotyczy tylko mężczyzn z bardzo charakterystycznymi napadami jednostronnego bólu w otoczeniu oczodołu i skroni. Napadom tym towarzyszy po tej samej stronie zaczerwienienie oka, obrzęk powiek, łzawienie, wyciek surowiczy z nosa. Napady są dość krótkie (od kilkunastu minut do 3 h), powtarzają się kilka razy na dobę
Ø Częstość 50-100 na 100000
Ø ...
cytra86