MAŁOPOLSKA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA
W KRAKOWIE
WYDZIAŁ: HUMANISTYKI I ZDROWIA
KIERUNEK: TURYSTYKA I REKREACJA
AGNIESZKA BAŁAZY
EDUKACYJNE WALORY WYCIECZEK TURYSTYCZNYCH
W ZAWOI
Praca dyplomowa
napisana pod kierownictwem
dr Małgorzaty Orlewicz - Musiał
Kraków 2008
PLAN PRACY
Wprowadzenie
Rozdział I
1.2. Podział walorów turystycznych
1.3. Problemy związane z oceną waloryzacji
Rozdział II
2.1. Położenie geograficzne Zawoi
2.2. Historia gminy Zawoja
2.3. Budowa geologiczna
2.4. Klimat
2.5. Gleby i hydrografia Zawoi
2.5.2. Hydrografia
2.6. Fauna i flora
2.6.1. Świat zwierząt
2.6.2. Szata roślinna
2.7. Ochrona przyrody
2.8. Babiogórski Park Narodowy jako Rezerwat Biosfery „Babia Góra”
Rozdział III
Walory turystyczne Zawoi
3.1. Tradycyjne budownictwo ludowe Górali Babiogórskich
3.1.1. Architektura świecka
3.1.2. Budownictwo sakralne
3.2. Dziedzictwo kulturowe
3.2.1. Dawne zajęcia babiogórskich górali
3.2.2. Zbiory etnograficzne
3.2.3. Muzyka i folklor
3.2.4. Strój ludowy
3.2.5. Wyroby regionalne
3.3. Roczny przebieg imprez kulturalnych w Zawoi
Zagospodarowanie turystyczne Zawoi
4.1. Dostępność komunikacyjna
4.2. Baza noclegowa i gastronomiczna
4.2.1. Hotele, pensjonaty, domy wycieczkowe i agroturystyka
4.2.2. Karczmy i restauracje
4.3. Baza turystyki narciarskiej i konnej
4.4. Szlaki turystyczne, rowerowe i narciarskie
4.5. Edukacyjne szlaki w Zawoi
4.5.1. Małopolski Szlak Owocowy
4.5.2.Szkolna Ścieżka Dydaktyczna; „ Śladami Wawrzyńca Szkolnika”
4.5.3. Papieski Szlak w Zawoi
4.6. Informacja turystyczna
4.7. Ratownictwo górskie i pomoc medyczna
Spis ilustracji
Ogólna charakterystyka walorów turystycznych
1.1. Pojęcie walorów turystycznych – definicje
Jednym z ważniejszych elementów składowych systemu turystyki są atrakcje turystyczne. Jednak literatura fachowa raczej unikała pojęcia „atrakcje turystyczne”, nie zostało ono również jednoznacznie zdefiniowane. W wielu opracowaniach mamy do czynienia raczej z intuicyjnym jego pojmowaniem. Powszechnie natomiast używane są pojęcia zbliżone pod względem znaczenia, tj. „ walory turystyczne „[1].
W literaturze przedmiotu walory turystyczne definiowane są w następujący sposób:
· to te składniki środowiska geograficznego, które potrzebne są dla wypoczynku i regeneracji sił człowieka, te osobliwości krajoznawczo – przyrodnicze i te przejawy działalności ludzkiej, które wzbogacają wiedzę turystów o kraju; dobra dostępność komunikacyjna i zagospodarowanie turystyczne proporcjonalne do pojemności i dostosowane do funkcji i te elementy zagospodarowania, które pozwalają na uprawianie turystyki kwalifikowanej[2] ,
· określane jako: takie cechy środowiska przyrodniczego, zabytki kultury materialnej, które turyści uważają za szczególnie cenne pod względem wypoczynkowym, krajoznawczym lub dla turystyki specjalistycznej[3],
· to wszelkie czynniki występujące w danym terenie, które mogą ( mają zdolność) być przesłanką do podejmowania przez turystów decyzji o przyjeździe do tego obszaru. W tym sensie walorem może być nie tylko krajobraz, zabytek czy właściwości lecznicze, ale także spokój, możliwość rozrywki, uprzejmość i życzliwość mieszkańców, sprawne zaopatrzenie czy też niskie ceny popytu i usług[4],
· o ile jest obiektywnie istniejącą cechą to atrakcyjność turystyczna jest subiektywnym odczuciem znaczenia danego waloru przez poszczególnych turystów. W tym sensie ten sam walor może być w odczuciu jednego turysty atrakcyjny, dla drugiego obojętny, a dla innego negatywny, zrażający. Walor turystyczny traktować należy jako nośnik atrakcyjności turystycznej5,
· to całość elementów środowiska naturalnego i pozaprzyrodniczych
( kulturowych lub inaczej antropogenicznych ), które są przedmiotem zainteresowania turystów i decydują o atrakcyjności turystycznej danego miejsca, miejscowości lub obszaru6,
· należy uznać za kategorię bardziej ogólną, obiektywną, stwarzającą potencjalne podstawy rozwoju zjawisk turystycznych. Natomiast atrakcje turystyczne rysują się jako kategoria subiektywna, albowiem ich obecność na rynku i w świadomości potencjalnego turysty wymaga odpowiednich zabiegów organizacyjnych, promocji i reklamy. Warto dodać, że atrakcje turystyczne można tworzyć, kreować od podstaw nawet na terenach pozbawionych walorów turystycznych ( np. Las Vegas )7.
Istnieje wiele podziałów walorów turystycznych, podobnie jak ich autorów, a każdy z nich posługuje się różnorodną terminologią, którą określa te same cechy.
Biorąc pod uwagę różne motywy ruchu turystycznego walory turystyczne można podzielić na:
· Walory przyrodnicze dla:
Ø Turystyki masowej ( morze, góry, wody śródlądowe, obszary o atrakcyjnym krajobrazie),
Ø Turystyki kwalifikowanej ( np. do uprawiania turystyki górskiej i wspinaczkowej, speologii, wędkarstwa, żeglarstwa, turystyki ekologicznej );
A te można podzielić następująco:
· Ukształtowane bez integracji człowieka:
- osobliwości flory i fauny,
- skałki i grupy skał,
- wąwozy, doliny, i przełomy rzeczne,
- wodospady, źródła i wywierzyska,
- jaskinie i groty,
- głazy narzutowe i głazowiska,
- inne obiekty geologiczne;
· utworzone przez człowieka:
- parki zabytkowe,
- muzea i zbiory przyrodnicze,
- ogrody botaniczne,
- ogrody zoologiczne;
· inne:
- punkty widokowe,
- parki narodowe,
- parki krajobrazowe.
Walory pozaprzyrodnicze ( kulturowe lub antropogeniczne ) dla:
· Turystyki masowej ( np. wykopaliska archeologiczne; zabytkowe obiekty sakralne, obronne i rezydencje; zespoły urbanistyczno – architektoniczne; ośrodki turystyczno – wypoczynkowe, muzea i galerie sztuki, sklepy, restauracje, obiekty kulturalno – rozrywkowe, miejsca kultu religijnego, folklor),
· Turystyki kwalifikowanej ( np. muzea specjalistyczne, obiekty nowoczesnej architektury ).
Z kolei te dzielą się następująco:
- muzea i rezerwaty archeologiczne,
- muzea etnograficzne, skanseny oraz ośrodki twórczości ludowej,
- zabytki architektury i budownictwa,
- muzea sztuki i zbiory artystyczne,
...
wachu32